بررسی مشروعیت بخشی به نابرابری موفقیت تحصیلی در مدارس عشایری

این پژوهش با رویکردی پدیدارشناسانه-انتقادی، به واکاوی سازوکارهای بنیادین و پنهان نهفته در نهاد مدرسه می پردازد که به واسطه آن ها، نابرابری های موجود در موفقیت تحصیلی نه تنها بازتولید می شوند، بلکه از منظر ساختاری و فرهنگی مشروعیت می یابند. تمرکز اصلی بر این است که چگونه فرآیندهای ادراکی، تعاملات روزمره، و ساختارهای قدرت آموزشی، شکاف های اجتماعی-اقتصادی و فرهنگی را به شکلی طبیعی و عادلانه جلوه می دهند. با بهره گیری از چارچوب های نظری پدیدارشناسی تفسیری (هوسرل، ون مانن، گادامر) و نظریه انتقادی (هابرماس، آرنت)، و تلفیق آن با دیدگاه های تعلیم و تربیت انتقادی (باقری، نقیب زاده)، سعی شده است تا تجربه زیسته دانش آموزان و معلمان از نظام آموزشی مورد کندوکاو قرار گیرد. روش شناسی پژوهش کاملا کیفی و پدیدارشناسانه بوده و تحلیل بر پایه توصیف غنی و تفسیر لایه های معنایی پدیده ها استوار است. یافته های پژوهش در قالب پنج تم اصلی شامل: «تجلی ذهنی نابرابری در قالب شایستگی»، «فرایند مشروعیت یابی شکاف های طبقاتی از طریق زبان نهادی»، «اثرات برچسب گذاری هویتی و خود-تحقق بخشی پیشگویی»، «سکوت ساختاری در برابر صدای نابرابری»، و «بازتولید همگن ساز نابرابری در قالب آموزش استاندارد» دسته بندی شده اند. این پژوهش با ارائه تفسیری عمیق از مکانیسم های پنهان مشروعیت بخشی، قصد دارد تا ابعاد ساختاری و فرهنگی نابرابری آموزشی را روشن ساخته و زمینه را برای سیاست گذاری های رادیکال تر فراهم آورد.