نقش مهارت های اجتماعی در سازگاری دانش آموزان با محیط مدرسه و پیشگیری از رفتارهای پرخطر

محیط مدرسه به عنوان یکی از مهم ترین عرصه های اجتماعی سازی نوجوانان نقش بنیادینی در شکل دهی به رفتارها، نگرش ها و مهارت های زندگی آنان دارد. در سال های اخیر، افزایش رفتارهای پرخطر در بین نوجوانان از جمله پرخاشگری، فرار از مدرسه، تمایل به مصرف مواد و رفتارهای ضد اجتماعی باعث نگرانی خانواده ها و نظام آموزشی شده است. این رفتارها به طور مستقیم با ضعف مهارت های اجتماعی، ناکارآمدی در تعامل با دیگران، و ناتوانی در سازگاری با شرایط محیطی مرتبط اند .هدف پژوهش حاضر بررسی نقش مهارت های اجتماعی در سازگاری دانش آموزان با محیط مدرسه و پیشگیری از رفتارهای پرخطر است. مهارت های اجتماعی مجموعه ای از توانایی ها و رفتارهای تعامل سازند که سبب افزایش کفایت فردی و اجتماعی در مواجهه با چالش های زندگی می شوند. در مدارس، برخورداری از سطح مطلوبی از مهارت های اجتماعی موجب سازگاری بیشتر با معلمان، همسالان و مقررات آموزشی می شود و می تواند نقش محافظتی در برابر آسیب های روانی اجتماعی ایفا کند. روش پژوهش از نوع توصیفی همبستگی است که بر روی ۳۰۰ دانش آموز دوره متوسطه اول شهر تهران اجرا شد. ابزار سنجش شامل پرسشنامه مهارت های اجتماعی ماتسون (۱۹۹۰) و پرسشنامه سازگاری با محیط مدرسه بود. نتایج نشان داد بین مهارت های اجتماعی و سازگاری مدرسه ای رابطه مثبت و معناداری وجود دارد (( r=۰.۶۴, p<۰.۰۱ )) و افزایش سطح تعاملات مثبت با کاهش بروز رفتارهای پرخطر همچون پرخاشگری، مصرف مواد و افت تحصیلی همراه است. این نتایج اهمیت تقویت توانایی های ارتباطی در محیط های آموزشی را برجسته می کند.

کلیدواژه ها:

مهارت های اجتماعی ، سازگاری مدرسه ، رفتارهای پرخطر ، دانش آموزان.