هوش مصنوعی و فناوری های نوین در تربیت معلم و آموزش و پرورش

زمینه و هدف: ورود فناوری های هوش مصنوعی (AI) به اکوسیستم آموزشی، پارادایم های سنتی یادگیری را با چالش مواجه کرده و گذار از «مدل صنعتی یکسان نگر» به «یادگیری شخصی سازی شده» را تسریع کرده است. هدف پژوهش حاضر، تحلیل انتقادی و تبیین نقش هوش مصنوعی در تحول دو رکن اساسی نظام آموزشی، یعنی «توسعه حرفه ای معلمان» و «فرآیندهای یاددهی-یادگیری» است. روش: این مطالعه با رویکردی مروری-تحلیلی و با استناد به چارچوب های نظری و فناوری های نوین (نظیر یادگیری ماشین، پردازش زبان طبیعی و هوش مصنوعی مولد)، کاربردهای عملی و چالش های این فناوری را واکاوی می کند. یافته ها: بررسی ها نشان می دهد که هوش مصنوعی در تربیت معلم، از طریق ابزارهایی مانند شبیه سازهای واقعیت مجازی (VR) برای تمرین مدیریت کلاس و دستیاران هوشمند برای طراحی آموزشی، مدل های توانمندسازی را از حالت ایستا به پویا تغییر داده است. در سطح کلاس درس نیز، استقرار سیستم های تدریس خصوصی هوشمند (ITS) و تحلیل گری یادگیری، امکان خلق مسیرهای منحصر به فرد آموزشی و ارتقای عدالت آموزشی برای دانش آموزان با نیازهای ویژه را فراهم آورده است. با این حال، چالش های بنیادین شامل سوگیری های الگوریتمی، نقض حریم خصوصی داده ها و خطر وابستگی تکنولوژیک، نیازمند تدوین چارچوب های اخلاقی دقیق است. نتیجه گیری: پژوهش حاضر نتیجه می گیرد که هوش مصنوعی جایگزین معلم نخواهد شد، بلکه نقش او را از «انتقال دهنده دانش» به «معمار تجربیات یادگیری» و «تسهیل گر مهارت های انسانی» بازتعریف می کند. موفقیت در این گذار تاریخی، در گرو ایجاد هم افزایی هوشمندانه میان قابلیت های پردازشی ماشین و خرد و همدلی انسانی است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، تربیت معلم ، آموزش و پرورش ، یادگیری شخصی سازی شده ، فناوری های نوین ، نقش معلم