تحلیل تاثیر روش های تدریس فعال و یادگیری مبتنی بر مسئله (PBL) بر رشد تفکر انتقادی و مهارت حل مسئله در دانش آموزان

هدف این پژوهش، بررسی تاثیر روش های تدریس فعال و یادگیری مبتنی بر مسئله (PBL) بر رشد تفکر انتقادی و مهارت حل مسئله در دانش آموزان بود. پژوهش حاضر از نوع شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون و گروه کنترل طراحی شد. جامعه آماری شامل دانش آموزان دوره متوسطه اول بود و نمونه ای به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شد. ابزار جمع آوری داده ها شامل پرسشنامه های استاندارد تفکر انتقادی و مهارت حل مسئله بود که از نظر پایایی و روایی تایید شده بودند. گروه آزمایش با روش های تدریس فعال و یادگیری مبتنی بر مسئله آموزش دید و گروه کنترل به روش سنتی تدریس شد. داده ها با استفاده از آزمون های t مستقل و زوجی و تحلیل واریانس چندمتغیره (MANOVA) تحلیل شد.یافته ها نشان داد که استفاده از روش های تدریس فعال و یادگیری مبتنی بر مسئله، تاثیر معناداری بر رشد تفکر انتقادی و مهارت حل مسئله دانش آموزان دارد. دانش آموزان گروه آزمایش توانستند مهارت های تحلیل، ارزیابی شواهد، ارائه استدلال منطقی، حل مسائل پیچیده و مدیریت فرایند یادگیری خود را بهبود دهند. همچنین، ترکیب روش های تدریس فعال و PBL موجب ارتقای مهارت های اجتماعی، همکاری گروهی و اعتماد به نفس دانش آموزان شد. در مقابل، دانش آموزان گروه کنترل تغییرات قابل توجهی در مهارت های تفکر انتقادی و حل مسئله از خود نشان ندادند. نتایج این پژوهش تاکید می کند که به کارگیری روش های فعال و مسئله محور، راهبرد موثری برای پرورش دانش آموزانی خلاق، مستقل و توانمند در مواجهه با چالش های تحصیلی و اجتماعی است.

کلیدواژه ها:

تدریس فعال ، یادگیری مبتنی بر مسئله ، تفکر انتقادی ، مهارت حل مسئله ، آموزش مشارکتی ، یادگیری فعال