بازخوانی الگوی سبک زندگی اسلامی بر پایه تطبیق اصول وجودشناختی مکاتب فلسفی با مولفه های زیست معنوی انسان معاصر

پژوهش حاضر با هدف بازخوانی الگوی سبک زندگی اسلامی بر پایه تطبیق اصول وجودشناختی مکاتب فلسفی با مولفه های زیست معنوی انسان معاصر انجام شده است. در این راستا، تلاش شده تا با رویکردی تحلیلی تطبیقی، مبانی وجودشناختی مهم ترین مکاتب فلسفی جهان، اعم از حکمت متعالیه، اگزیستانسیالیسم، پدیدارشناسی و پراگماتیسم، مورد بررسی قرار گیرد و نسبت آن ها با مولفه های معنوی و زیستی در زندگی انسان مدرن تحلیل شود. روش پژوهش از نوع کیفی و مبتنی بر تحلیل اسنادی و تفسیر فلسفی متون کلاسیک و معاصر است. داده ها از منابع معتبر فلسفی و اسلامی گردآوری و پس از کدگذاری مفهومی، در سه محور «هستی شناسی انسان»، «کیفیت حضور در جهان» و «غایت شناسی زندگی» تحلیل گردید. نتایج نشان داد که میان مبانی وجودشناسی اسلامی، به ویژه در حکمت متعالیه، با نیازهای زیستی و معنوی انسان معاصر پیوند وثیقی وجود دارد؛ زیرا این مکتب با تاکید بر حرکت جوهری، وحدت وجودی و غایت مندی فطری، پاسخ گوی بحران های معنوی دوران جدید است. در مقابل، مکاتب غربی گرچه به اصالت وجود و تجربه زیسته انسان توجه دارند، اما به دلیل فقدان پیوند با مبانی الهی، در بازسازی معنویت انسانی ناکام مانده اند. بر اساس یافته ها، الگوی سبک زندگی اسلامی بازخوانی شده، تلفیقی از درون گرایی معنوی، عقلانیت متعهد و حضور فعال در عرصه جهان معاصر است که می تواند زمینه ساز بازتعریف انسان در نسبت با هستی، خالق و جامعه باشد. در نتیجه گیری، پژوهش حاضر با تاکید بر ضرورت همگرایی فلسفه اسلامی و نیازهای زیست جهانی انسان امروز، الگویی جامع از زیست معنوی ارائه می دهد که هم بر مبانی معرفتی عمیق تکیه دارد و هم با واقعیت های زندگی مدرن سازگار است؛ بدین سان، سبک زندگی اسلامی نه به عنوان گسستی از جهان معاصر، بلکه به مثابه راهی برای احیای معناداری وجود انسان در بستر زندگی امروز مطرح می شود.

کلیدواژه ها:

سبک زندگی اسلامی ، اصول وجودشناختی ، مکاتب فلسفی ، زیست معنوی ، حکمت متعالیه ، انسان معاصر ، تطبیق فلسفی.