نقش سرمایه روانشناختی والدین در کاهش پرخاشگری و مشکلات رفتاری دانش آموزان ابتدایی

افزایش میزان پرخاشگری، بدرفتاری و بحران های هیجانی در دانش آموزان ابتدایی طی سال های اخیر موجب شده است تا پژوهشگران حوزه تعلیم وتربیت به دنبال عوامل محافظت کننده در خانواده باشند. سرمایه روان شناختی والدین که شامل امید، خوش بینی، تاب آوری و خودکارآمدی است، در شکل گیری الگوی تعامل والدین با کودکان نقش اساسی دارد و می تواند از بروز مشکلات رفتاری پیشگیری کند. هدف پژوهش حاضر بررسی نقش این سازه در کاهش پرخاشگری دانش آموزان است. این پژوهش با رویکرد تحلیلی-کتابخانه ای انجام شد. داده ها از طریق مطالعه نظام مند اسناد علمی، مقالات معتبر، و گزارش های پژوهشی داخلی و خارجی مرتبط با موضوع جمع آوری گردید. سپس با استفاده از تحلیل محتوای قیاسی و روش استنتاج نظری، یافته ها دسته بندی و تفسیر شدند.نتایج بررسی ها نشان می دهد سرمایه روان شناختی والدین بر تنظیم هیجان، تعامل سازنده والد-کودک، الگوهای ارتباطی، و امنیت عاطفی اثرگذار است. والدینی که دارای امید و خوش بینی بیشتری هستند در مواجهه با چالش های تربیتی واکنش های هیجانی سالم تری نشان داده و رفتارهای انفعالی، تنبیهی، تحقیرآمیز یا خشونت آمیز کمتری بروز می دهند. این الگو به گونه ای مستقیم و غیرمستقیم بر رفتار کودکان اثرگذار بوده و از شکل گیری واکنش های پرخاشگرانه پیشگیری می کند. همچنین مطالعات نشان می دهد تاب آوری و خودکارآمدی والدین نقش تعدیل گر در کیفیت حل تعارض ایفا کرده و باعث تقویت سازگاری اجتماعی دانش آموزان می شود. سرمایه روان شناختی والدین را می توان عامل کلیدی در کاهش رفتارهای پرخاشگرانه و مشکلات رفتاری دانش آموزان ابتدایی دانست. افزایش این سرمایه از طریق آموزش والدین، برنامه های مشاوره ای خانواده، و رویکردهای تقویت امید، تاب آوری و مهارت های حل مسئله می تواند به عنوان راهکار موثر پیشگیرانه مورد توجه مدارس و سیاست گذاران قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

سرمایه روانشناختی والدین ، مشکلات رفتاری ، پرخاشگری ، دانش آموزان ابتدایی.