نقش سرمایه اجتماعی خانواده و حمایت مدرسه در پیشگیری از ترک تحصیل زودهنگام دانش آموز

پدیده ترک تحصیل زودهنگام یکی از چالش های بنیادین نظام های آموزشی در سطح جهانی است که پیامدهای مخربی بر سرمایه انسانی، توسعه اقتصادی و انسجام اجتماعی دارد. این پژوهش با هدف اصلی آزمون یک مدل ساختاری جامع برای تبیین نقش تعدیل کننده و واسطه ای سرمایه اجتماعی خانواده و حمایت مدرسه در فرآیند پیشگیری از این بحران طراحی شده است. با توجه به ماهیت چندعاملی ترک تحصیل، این مطالعه بر ضرورت درک تعامل پیچیده میان منابع حمایتی در سطح خرد (خانواده) و میانی (مدرسه) تاکید دارد.روش شناسی تحقیق بر پایه رویکرد کمی و مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) استوار است. جامعه آماری فرضی این پژوهش شامل دانش آموزان مقاطع متوسطه در معرض خطر ترک تحصیل (بر اساس شاخص های متعدد رفتاری و تحصیلی) است. متغیرهای مستقل مدل شامل ابعاد مختلف سرمایه اجتماعی خانواده (شامل سرمایه شناختی و ساختاری) و حمایت مدرسه (شامل حمایت عاطفی و ابزاری معلمان و کادر مدیریتی) تعریف شده اند. متغیر وابسته، تمایل به ترک تحصیل زودهنگام است.نتایج مورد انتظار این پژوهش نشان خواهد داد که نه تنها سرمایه اجتماعی قوی خانواده مستقیما بر کاهش ریسک ترک تحصیل تاثیر معناداری دارد، بلکه این تاثیر از طریق تقویت سازوکارهای حمایتی درون مدرسه ای (مانند افزایش تعامل با معلمان و احساس تعلق به مدرسه) نیز اعمال می شود. به طور خاص، حمایت مدرسه به عنوان یک عامل تعدیل کننده قوی عمل کرده و رابطه بین سرمایه اجتماعی خانواده و پیامدهای تحصیلی را تقویت می کند. این یافته ها مبنایی برای طراحی مداخلات هدفمند سیاستی خواهند بود که همزمان بر تقویت پیوندهای اجتماعی در سطح خانواده و بهینه سازی محیط های حمایتی در مدارس تمرکز دارند. این مدل سازی ساختاری، سهم نسبی هر یک از ورودی های اجتماعی در حفظ دانش آموزان را به شیوه ای کمی آشکار می سازد.