نقش فناوری های هوشمند در ارتقای انگیزش، خلاقیت و تفکر انتقادی در محیط های یادگیری دیجیتال در نظام آموزش و پرورش

در عصر حاضر که به انقلاب صنعتی چهارم موسوم است، ادغام فناوری های هوشمند و هوش مصنوعی در تار و پود نظام های آموزشی، پارادایم های یاددهی و یادگیری را از الگوهای سنتی معلم محور به سمت رویکردهای نوین دانش آموزمحور و داده بنیان تغییر داده است. این مقاله مروری جامع با هدف بررسی عمیق و چندجانبه نقش این فناوری های نوین در تقویت سه رکن اصلی شناختی و هیجانی یادگیری یعنی انگیزش درونی، خلاقیت و تفکر انتقادی تدوین شده است. روش کار در این پژوهش شامل بررسی سیستماتیک، تحلیل محتوا و ترکیب یافته های متون معتبر علمی با تمرکز بر کلیدواژه های هوش مصنوعی، یادگیری مبتنی بر بازی، واقعیت افزوده و سواد دیجیتال بوده است. یافته های تفصیلی نشان می دهد که فناوری های هوشمند از طریق مکانیسم هایی نظیر شخصی سازی مسیر یادگیری، ارائه بازخوردهای آنی و تطبیقی، و خلق محیط های غوطه ورانه، می توانند انگیزش درونی دانش آموزان را به طرز چشمگیری افزایش دهند. همچنین ابزارهایی مانند چت بات های آموزشی و پلتفرم های کدنویسی خلاق، با کاهش ترس از شکست و فراهم کردن بستری امن برای آزمون و خطا، زمینه ساز شکوفایی خلاقیت و نوآوری می شوند. با این حال، نتایج پژوهش هشداری جدی در باب چالش هایی نظیر وابستگی شناختی، کاهش تعاملات انسانی و مسائل اخلاقی حریم خصوصی می دهد که می تواند در صورت عدم مدیریت صحیح، مانعی بر سر راه تفکر انتقادی باشد. در نهایت، این مقاله نتیجه می گیرد که گذار موفق به آموزش هوشمند نیازمند بازنگری اساسی در پداگوژی، توانمندسازی معلمان و تدوین چارچوب های اخلاقی مدون است تا فناوری نه به عنوان جایگزین معلم، بلکه به عنوان یک "شریک فکری" در خدمت ارتقای کیفیت یادگیری قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

فناوری های هوشمند ، هوش مصنوعی در آموزش ، خلاقیت ، تفکر انتقادی ، انگیزش تحصیلی.