چگونه توانستیم با تقویت تعامل خانه و مدرسه، عملکرد تحصیلی دانش آموزان را بهبود بخشیم؟

پژوهش حاضر با هدف بهبود عملکرد تحصیلی دانش آموزان از طریق تقویت تعامل خانه و مدرسه در دبستان دخترانه صدیقه طاهره (س) شهر دلیجان، استان مرکزی، در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ انجام شد. این مطالعه به صورت اقدام پژوهی توسط اکرم قهاری (مدیر مدرسه) و محبوبه قهاری (معاون آموزشی مدرسه) طراحی و اجرا گردید. مسئله اصلی پژوهش، ضعف ارتباط موثر بین اولیا و کادر آموزشی بود که پیامدهایی نظیر افت تحصیلی، کاهش انگیزه و عدم مشارکت خانواده ها در فرآیند یاددهی-یادگیری را به دنبال داشت. برای شناسایی دقیق عوامل موثر، از روش های متعددی شامل مصاحبه با اولیا، مشاهده رفتار دانش آموزان، بررسی نمرات مستمر و پایانی و تشکیل جلسات هماندیشی با همکاران استفاده شد. یافته های اولیه نشان داد که فاصله ارتباطی موجود، ناشی از عوامل گوناگونی مانند مشغله والدین، ناآشنایی با روش های تربیتی نوین و نبود برنامه ریزی منسجم برای مشارکت اولیا بود. در مرحله اجرای راهکارها، برنامه های متنوعی با رویکرد مشارکت محور طراحی شد که از مهم ترین آنها می توان به برگزاری کارگاه های آموزشی ویژه اولیا (با موضوعات مهارت های ارتباطی، روش های مطالعه و فرزندپروری)، تشکیل انجمن اولیا و مربیان به صورت منظم و هدفمند، طراحی تکالیف عملکردی مشارکتی (مشارکت والدین در انجام پروژه های علمی)، ایجاد گروه های مجازی برای ارتباط سریع و شفاف، برگزاری جشن ها و مناسبت های مدرسه با حضور فعال خانواده ها و تقدیر از دانش آموزان و والدین مشارکت کننده اشاره نمود. نتایج حاصل از اجرای این راهکارها حاکی از تحول چشمگیر در سطح تعاملات خانه و مدرسه بود. افزایش قابل توجه نمرات تحصیلی دانش آموزان در ارزشیابی های پایانی، بهبود نگرش آنان نسبت به مدرسه و درس، ارتقای مسئولیت پذیری و خودباوری در دانش آموزان، افزایش رضایتمندی اولیا از عملکرد مدرسه و شکل گیری یک جامعه یادگیری پویا میان والدین و کادر آموزشی از مهم ترین دستاوردهای این اقدام پژوهی به شمار می رود. این مطالعه نشان داد که تعامل اثربخش خانه و مدرسه نه تنها یک ضرورت آموزشی، بلکه سرمایه گذاری ارزشمندی برای ارتقای کیفیت یادگیری و پرورش همه جانبه دانش آموزان است و استمرار این رویکرد می تواند زمینه ساز تحولات پایدار در نظام آموزشی باشد.

کلیدواژه ها:

تعامل خانه و مدرسه ، عملکرد تحصیلی ، مشارکت اولیا ، اقدام پژوهی ، دبستان دخترانه