بررسی نقش سواد مالی و آموزش حسابداری در توانمندسازی اقتصادی دانش آموزان (یک مطالعه میان رشته ای)

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش سواد مالی و آموزش حسابداری در توانمندسازی اقتصادی دانش آموزان مقطع متوسطه انجام شده است. سواد مالی به عنوان یکی از مهارت های اساسی زندگی در قرن بیست و یکم، شامل دانش، نگرش و مهارت های لازم برای مدیریت موثر منابع مالی است. با وجود اهمیت این موضوع، آموزش سواد مالی در نظام آموزشی ایران جایگاه رسمی و منسجمی ندارد. این مطالعه با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون انجام شد. جامعه پژوهش شامل معلمان، متخصصان حسابداری و کارشناسان آموزشی بود. نمونه گیری به صورت هدفمند انجام و ۱۲ نفر از متخصصان و معلمان با تجربه انتخاب شدند. داده ها از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته عمیق گردآوری و با استفاده از روش تحلیل مضمون براون و کلارک مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته های تحقیق در قالب پنج مضمون اصلی سازماندهی شد: ۱) مولفه های سواد مالی مورد نیاز دانش آموزان (شامل بودجه بندی شخصی، پس انداز، مدیریت هزینه، آشنایی با خدمات بانکی، و مصرف آگاهانه)، ۲) روش های آموزش سواد مالی در مدارس (شامل آموزش تلفیقی با دروس موجود، کارگاه های عملی، بازی های شبیه سازی، و پروژه های کاربردی)، ۳) نقش خانواده در توسعه سواد مالی (شامل الگوسازی، گفتگوی مالی در خانه، و مشارکت در تصمیم گیری های مالی)، ۴) چالش های آموزش سواد مالی در ایران (شامل فقدان برنامه درسی منسجم، کمبود منابع آموزشی، ضعف دانش معلمان، و تفاوت های فرهنگی-اقتصادی)، و ۵) راهکارهای عملی برای ارتقای سواد مالی دانش آموزان (شامل طراحی برنامه درسی مستقل، توانمندسازی معلمان، استفاده از فناوری، و همکاری با نهادهای مالی). نتایج نشان داد که آموزش سواد مالی می تواند دانش آموزان را برای مواجهه با چالش های اقتصادی آینده توانمند سازد، فرهنگ مصرف بهینه را ترویج کند، و زمینه ساز کاهش مشکلات مالی در بزرگسالی باشد. بر اساس یافته ها، نتیجه گیری می شود که ادغام آموزش سواد مالی در برنامه درسی رسمی آموزش و پرورش یک ضرورت انکارناپذیر است. این مطالعه بر لزوم همکاری میان رشته ای بین متخصصان حسابداری، علوم تربیتی، فقه و حقوق و معلمان برای طراحی و اجرای برنامه های موثر تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

سواد مالی ، آموزش حسابداری ، توانمندسازی اقتصادی ، دانش آموزان متوسطه ، برنامه درسی ، فرهنگ مصرف.