تبیین جایگاه احساس شایستگی در تقویت مشارکت یادگیری و احساس تعلق به مدرسه در دانش آموزان

احساس شایستگی به عنوان یکی از نیازهای بنیادین روانشناختی در نظریه خودتعیین گری، نقش محوری در انگیزش، یادگیری و بهزیستی روانشناختی دانش آموزان ایفا می کند. این پژوهش با رویکرد مروری و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای معتبر، به تبیین جایگاه احساس شایستگی در تقویت دو متغیر کلیدی مشارکت یادگیری و احساس تعلق به مدرسه در دانش آموزان می پردازد. یافته ها نشان می دهد که احساس شایستگی، یعنی باور دانش آموز به توانایی خود برای انجام موفقیت آمیز تکالیف و دستیابی به اهداف تحصیلی، نه تنها به طور مستقیم بر انگیزه و تلاش تحصیلی تاثیر می گذارد، بلکه از طریق ایجاد اعتماد به نفس و خودکارآمدی، زمینه را برای مشارکت فعال و پایدار در فعالیت های یادگیری فراهم می آورد.بررسی منابع نشان می دهد که رابطه میان احساس شایستگی و مشارکت یادگیری، رابطه ای دوسویه و تعاملی است. دانش آموزانی که احساس شایستگی بالاتری دارند، با اشتیاق بیشتری در فعالیت های کلاسی شرکت می کنند، پشتکار بیشتری در مواجهه با چالش ها از خود نشان می دهند و این مشارکت فعال، به نوبه خود، احساس شایستگی آن ها را تقویت می کند. همچنین، احساس شایستگی از طریق ایجاد تصویر مثبت از خود و کاهش اضطراب، به تقویت احساس تعلق به مدرسه منجر می شود. دانش آموزی که خود را شایسته و توانمند می بیند، مدرسه را محیطی امن و پذیرا تلقی کرده و ارتباط عاطفی عمیق تری با آن برقرار می کند. در نهایت، مقاله بر ضرورت توجه معلمان و نظام آموزشی به تقویت احساس شایستگی در دانش آموزان از طریق ارائه بازخورد سازنده، طراحی تکالیف چالش برانگیز اما متناسب با توانایی ها، و ایجاد فرصت های متنوع برای موفقیت و ابراز وجود تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

احساس شایستگی ، مشارکت یادگیری ، احساس تعلق به مدرسه ، دانش آموزان