واکاوی چالش های هویت یابی دانش آموزان نسل آلفا در مواجهه با فناوری های نوین و نقش معلمان در هدایت آن

پژوهش حاضر با هدف واکاوی چالش های هویت یابی دانش آموزان نسل آلفا در مواجهه با فناوری های نوین و تبیین نقش معلمان در هدایت این فرآیند انجام شده است. نسل آلفا که متولدین سال های ۱۳۸۹ تا ۱۴۰۴ را شامل می شود، نسلی کاملا عصر دیجیتال است که هویت آن ها در هم تنیده با فناوری های پیشرفته ای چون هوش مصنوعی، اینترنت اشیا و شبکه های اجتماعی شکل می گیرد. این پژوهش کیفی با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی و مصاحبه نیمه ساختاریافته با ۳۵ نفر از متخصصان علوم تربیتی، روان شناسی تربیتی و معلمان باتجربه در سطح کشور در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که چالش های هویت یابی این نسل در پنج مقوله اصلی شامل تکه تکه شدن هویت در فضای مجازی، بحران خودواقعی و خودمجازی، کاهش مرزهای خصوصی ترین و عمومی ترین ابعاد زندگی، بحران معنا و ارزش های اخلاقی در مواجهه با داده های بی پایان، و وابستگی و دلبستگی بیمارگونه به فناوری قابل طبقه بندی است. در این میان، نقش معلمان از نگاه مشارکت کنندگان، نه صرفا منتقل کننده دانش، بلکه به عنوان تسهیلگر، مرزبان فرهنگی و راهبر تربیتی در عصر دیجیتال بازتعریف می شود. معلمان می توانند با تقویت سواد رسانه ای، ایجاد موقعیت های تاملی برای دانش آموزان، الگوسازی مناسب در استفاده از فناوری، و طراحی تجربیات یادگیری اصیل، نقش بی بدیلی در هدایت سالم هویت یابی دانش آموزان نسل آلفا ایفا کنند.

کلیدواژه ها:

واژگان کلیدی: نسل آلفا ، هویت یابی ، فناوری های نوین ، نقش معلم ، چالش های تربیتی