نقش مدیر در هدایت و نظارت بالینی (Supervision) بر فرآیند تدریس معلمان

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش مدیر در هدایت و نظارت بالینی بر فرآیند تدریس معلمان انجام شده است. نظارت بالینی به عنوان یکی از رویکردهای نوین و اثربخش در بهبود کیفیت تدریس، بر رابطه تعاملی و حمایتی میان مدیر و معلم تاکید دارد و در آن مدیر به جای ارزشیابی صرف، نقش راهنما و تسهیل گر رشد حرفه ای معلم را ایفا می کند. این مطالعه با رویکرد کیفی و به روش توصیفی-تحلیلی صورت گرفته و تلاش دارد تا ابعاد مختلف نقش مدیران را در اجرای فرآیند نظارت بالینی بر تدریس معلمان مورد واکاوی قرار دهد. یافته های پژوهش نشان می دهد که نقش مدیر در نظارت بالینی، فراتر از بازدیدهای کلاسی سنتی، به سمت ایفای نقش های راهنمایی مشارکتی، تسهیل گری تاملی، تحلیلگر فرآیند تدریس و حامی رشد حرفه ای معلمان تغییر یافته است. مدیران موفق در این حوزه، با ایجاد فضای اعتماد و احترام متقابل، برگزاری جلسات پیش از مشاهده، مشاهده دقیق و نظام مند کلاس درس، و ارائه بازخورد سازنده و تاملی در جلسات پس از مشاهده، زمینه را برای خودارزیابی معلمان و بهبود مستمر کیفیت تدریس فراهم می آورند. همچنین نتایج نشان می دهد که چالش هایی نظیر کمبود وقت، مقاومت برخی معلمان در برابر مشاهده کلاس، ناآشنایی مدیران با اصول نظارت بالینی و محدودیت های ساختاری، از موانع اصلی اجرای موفق این رویکرد هستند. این پژوهش می تواند برای سیاست گذاران آموزشی، مدیران مدارس، معلمان و دست اندرکاران نظام تعلیم و تربیت در جهت ارتقای کیفیت تدریس و یادگیری مفید واقع گردد.

کلیدواژه ها:

نقش مدیر ، نظارت بالینی ، هدایت تدریس ، توسعه حرفه ای معلمان ، بازخورد سازنده ، مشاهده کلاسی ، کیفیت تدریس ، رهبری آموزشی