تحلیل اثربخشی آموزش مبتنی بر روایت گری و داستان پردازی در تقویت درک مفاهیم اخلاقی، اجتماعی و زیبایی شناختی متون ادبی

هدف پژوهش حاضر تحلیل اثربخشی آموزش مبتنی بر روایت گری و داستان پردازی در تقویت درک مفاهیم اخلاقی، اجتماعی و زیبایی شناختی متون ادبی در دانش آموزان مقطع متوسطه است. با توجه به اینکه شیوه های سنتی آموزش ادبیات اغلب بر حفظ مفاهیم و تحلیل های ساختاری تمرکز دارند، این پژوهش به بررسی رویکردی می پردازد که یادگیری را از طریق تجربه روایی، همذات پنداری و مشارکت فعال دانش آموزان عمیق تر می سازد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل دانش آموزان مقطع متوسطه و نمونه پژوهش به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل انتخاب شد. گروه آزمایش آموزش متون ادبی را بر اساس روایت گری، بازآفرینی داستان، ایفای نقش و گفت وگوی تفسیری دریافت کرد، در حالی که گروه کنترل با روش سنتی آموزش دید.ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه سنجش درک اخلاقی، مقیاس ارزیابی درک اجتماعی، آزمون تحلیل زیبایی شناختی متن و چک لیست مشاهده مشارکت کلاسی بود. داده ها با استفاده از آزمون های آماری t مستقل و تحلیل کوواریانس مورد تحلیل قرار گرفت. یافته ها نشان داد که آموزش مبتنی بر روایت گری به طور معناداری موجب افزایش درک اخلاقی، ارتقای توانایی تحلیل اجتماعی موقعیت های داستانی و تقویت تجربه زیبایی شناختی دانش آموزان شده است. همچنین میزان مشارکت کلاسی و تعاملات همدلانه در گروه آزمایش به طور قابل توجهی بیشتر بود.نتایج پژوهش نشان می دهد که روایت گری نه تنها به فهم عمیق تر مفاهیم ادبی منجر می شود، بلکه بستری برای رشد تفکر اخلاقی، آگاهی اجتماعی و حساسیت زیبایی شناختی فراهم می آورد. بر این اساس، پیشنهاد می شود آموزش ادبیات در مدارس با بهره گیری از روش های روایت محور بازطراحی شود تا تجربه یادگیری از سطح حفظ مطالب به سطح معنا سازی و درونی سازی مفاهیم ارتقا یابد.

کلیدواژه ها:

آموزش روایت محور ، داستان پردازی ، درک اخلاقی ، درک اجتماعی ، زیبایی شناسی ادبی ، آموزش ادبیات