کاربست رویکرد تربیت توحیدی در برنامه درسی الهیات و معارف اسلامی دوره متوسطه دوم و تاثیر آن بر شکل گیری هویت دینی

تحولات معرفتی، فرهنگی و اجتماعی عصر جدید، هویت دینی نسل نوجوان را با چالش های جدی مواجه ساخته است. در چنین شرایطی، بازاندیشی در مبانی، اهداف و کارکردهای برنامه درسی الهیات و معارف اسلامی در دوره متوسطه دوم ضرورتی انکارناپذیر است. پژوهش حاضر با هدف تبیین کاربست رویکرد تربیت توحیدی در برنامه درسی الهیات و معارف اسلامی و بررسی تاثیر آن بر شکل گیری هویت دینی دانش آموزان انجام شده است. رویکرد تربیت توحیدی به عنوان چارچوبی بنیادین، مبتنی بر اصل توحید در ابعاد معرفتی، گرایشی و رفتاری، می تواند انسجام درونی برنامه درسی و جهت مندی تربیت دینی را تضمین کند. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و با بهره گیری از تحلیل اسناد بالادستی، منابع نظری تربیت اسلامی و مطالعات هویت دینی انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که کاربست نظام مند رویکرد توحیدی در عناصر برنامه درسی (اهداف، محتوا، روش های تدریس، ارزشیابی و فضای یادگیری) موجب تعمیق نگرش توحیدی، تقویت انسجام هویتی، افزایش تعهد دینی و کاهش دوگانگی میان باور و عمل در دانش آموزان می شود. همچنین نتایج بیانگر آن است که بدون بازطراحی مفهومی برنامه درسی بر اساس مبانی توحیدی، آموزش دینی در سطح انتقال اطلاعات باقی مانده و به تحول هویتی نمی انجامد. بر این اساس، پیشنهاد می شود چارچوبی یکپارچه برای بازنگری برنامه درسی الهیات با محوریت تربیت توحیدی تدوین گردد.واژگان کلیدی: تربیت توحیدی، برنامه درسی الهیات، هویت دینی، دوره متوسطه دوم، تعلیم و تربیت اسلامی، انسجام هویتی