بررسی آینده کتابخانه های دیجیتال در مدارس: چالش ها و چشم اندازها

پژوهش حاضر با هدف واکاوی آینده کتابخانه های دیجیتال در مدارس و نقش آنها در تحول نظام آموزشی انجام شده است. با توجه به رشد روزافزون فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی و ورود نسل جدید دانش آموزان موسوم به نسل آلفا به مدارس، کتابخانه های سنتی با چالش های جدی مواجه شده اند و ضرورت گذار به کتابخانه های دیجیتال بیش از پیش احساس می شود. این مطالعه با رویکرد کیفی و به روش فراترکیب، یافته های ۵۰ پژوهش مرتبط را که در بازه زمانی ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۴ منتشر شده اند، مورد تحلیل قرار داده است. یافته ها نشان می دهد که کتابخانه های دیجیتال مدارس در آینده دارای پنج ویژگی اصلی خواهند بود: دسترسی همیشگی و همه جایی به منابع، شخصی سازی محتوا بر اساس نیازهای یادگیرنده، تعامل گرایی و چندرسانه ای بودن، هوشمندی و توانایی ارائه بازخورد، و شبکه ای بودن و ارتباط با کتابخانه های دیگر. همچنین چالش های پیش روی تحقق این کتابخانه ها در سه سطح خرد (دانش آموز و معلم)، میانی (مدرسه و خانواده) و کلان (نظام آموزشی و زیرساخت های ملی) قابل طبقه بندی است. نتیجه گیری پژوهش تاکید دارد که آینده کتابخانه های دیجیتال در مدارس در گرو توجه همزمان به توسعه زیرساخت های فناورانه، توانمندسازی نیروی انسانی، تولید محتوای بومی و باکیفیت، و بازتعریف نقش کتابداران به عنوان تسهیلگران یادگیری است.کلیدواژه ها: کتابخانه دیجیتال، کتابخانه مدرسه ای، فناوری آموزشی، آینده پژوهی