بررسی تاثیر استفاده از محتوای چندرسانه ای بر یادگیری مفاهیم درسی دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر استفاده از محتوای چندرسانه ای (شامل ترکیبی از متن، تصویر، صوت و ویدئو) بر یادگیری، درک و به خاطرسپاری مفاهیم درسی در دانش آموزان دوره متوسطه اول انجام شده است. با توجه به تحولات سریع فناوری و ورود ابزارهای دیجیتال به فرآیند آموزش، استفاده از رسانه های نوین به عنوان یک ضرورت آموزشی مطرح شده است. این تحقیق با رویکردی کمی و با استفاده از طرح آزمایشی شبه آزمایشی (پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل و آزمایش) انجام پذیرفت. جامعه آماری شامل دانش آموزان پایه هشتم در یک منطقه آموزشی مشخص بود که از طریق نمونه گیری خوشه ای تصادفی، دو گروه مساوی (گروه آزمایش با آموزش مبتنی بر چندرسانه ای و گروه کنترل با آموزش سنتی مبتنی بر متن و سخنرانی) تشکیل شدند. ابزار سنجش شامل آزمون های استاندارد شده درک مطلب، استدلال و انتقال دانش بود که روایی محتوایی و صوری آن ها توسط خبرگان تایید و پایایی آن ها از طریق ضریب آلفای کرونباخ مورد سنجش قرار گرفت (ضریب پایایی ۰/۸۵). نتایج حاصل از تحلیل واریانس مختلط (ANOVA) نشان داد که بین نمرات یادگیری دو گروه در سطح معنی داری آماری (۰/۰۱ > p) تفاوت وجود دارد. گروهی که از محتوای چندرسانه ای بهره بردند، به طور معناداری نمرات بالاتری در درک عمق مفاهیم، توانایی حل مسئله و انتقال یادگیری به موقعیت های جدید کسب کردند. این یافته ها قویا نشان می دهند که تلفیق مناسب عناصر رسانه ای می تواند مطابق با نظریه بار شناختی و نظریه یادگیری دوکاناله مایر، بار شناختی اضافی را کاهش داده و ظرفیت پردازش اطلاعات در حافظه فعال را افزایش دهد. در نهایت، پژوهش حاضر بر لزوم بازنگری در استراتژی های آموزشی مبتنی بر فناوری های نوین و طراحی منابع آموزشی غنی از چندرسانه ای برای بهبود کیفیت یادگیری تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

یادگیری چندرسانه ای ، بار شناختی ، نظریه یادگیری دوکاناله ، آموزش الکترونیکی ، عملکرد تحصیلی.