بررسی روند شکل گیری نهضت ترجمه و زمینه های تاسیس دارالفنون در عصر قاجار

ترجمه در ایران ریشه های تاریخی دارد که به دوران هخامنشیان برمی گردد زمانی که کتیبه ها به زبان های مختلف نوشته می شدند. ایران در سه دوره مهم به داشتن جنبش های ترجمه شناخته می شود اولین جنبش ترجمه در زمان ساسانیان و بخصوص با پدید آمدن جندی شاپور رسمیت یافت. جنبش دوم در پایان قرن دوم هجری و با پدید آمدن بیت الحکمه به اوج خود رسید. نیاز بیشتر در جنبش سوم و در دوران قاجار مطرح شد زمانی که ایران پس از شکست از روسیه و ورود هیئت های نظامی و علمی خارجی به سمت ترجمه های تاریخی سوق پیدا کرد. مطالعه حاضر با هدف بررسی وضعیت نهضت ترجمه دوران قاجار و تاثیر آن در عصر پیشین انجام شد. این مطالعه به روش تحلیلی توصیفی انجام شد و برای آن از منابع معتبر استفاده شد. نتایج این مقاله نشان می دهد که جنگ های ایران و روسیه آغازگر ترجمه متون تاریخی بود تاسیس دارالفنون دارالترجمه جنبش شرق شناسی و کاوش های باستان شناسی در ایران موجب رونق ترجمه متون تاریخی شد. در این دوران ترجمه تاریخ ایران باستان و تاثیرگذاری آن در تغییر متد تاریخ نگاری و آشنایی ایرانیان با افکار انقلابی به اوج رسید. در این پژوهش، همچنین تاریخ ترجمه از زبان انگلیسی به فارسی مورد بررسی قرار گرفته است، با توجه به تعداد آثار ترجمه شده و تعداد مترجمان دارالترجمه ناصری این تحقیق نشان می دهد که زبان فرانسه در این دوران نسبت به زبان انگلیسی پیشی گرفت.

کلیدواژه ها:

نهضت ترجمه دوران قاجار ، تحلیلی توصیفی