رابطه نقش معلم و روش تدریس در اختلال یادگیری درس ریاضی در دانش آموزان ابتدایی شهر افزر در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳

اختلال یادگیری ریاضی به عنوان یکی از چالش های عمده در نظام آموزشی عملکرد تحصیلی و اعتماد به نفس دانش آموزان را به شدت تحت تاثیر قرار می دهد. در این میان، نقش معلم و روش های تدریس او به عنوان کلیدی ترین عامل در شناسایی، پیشگیری و بهبود این اختلال شناخته می شود. این پژوهش با هدف بررسی رابطه بین نگرش، دانش تخصصی و نقش حمایتی معلمان و همچنین روش های تدریس مورد استفاده آنان با میزان شیوع و شدت اختلال یادگیری ریاضی در دانش آموزان ابتدایی شهر افزر انجام شده است. این مطالعه از نوع توصیفی همبستگی است. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانش آموزان و معلمان پایه های سوم تا ششم ابتدایی شهر افزر در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بود. با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای تعداد ۲۵۰ دانش آموز و ۵۰ معلم به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها از ابزارهای زیر استفاده شد: پرسشنامه محقق ساخته نقش معلم شامل مولفه های نگرش به دانش آموز، تسلط بر محتوا و نقش حمایتی، پرسشنامه روش های تدریس بررسی استفاده از روش های فعال مانند یادگیری مشارکتی، بازی و باورسازی و روش های سنتی (سخنرانی) و آزمون تشخیصی اختلال یادگیری ریاضی بر اساس معیارهای DSM-۵ و ابزارهای استاندارد شده. داده ها با نرم افزار SPSS و با استفاده از آزمون های همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته های پژوهش نشان داد که بین نقش حمایتی معلم (شامل صبر، ایجاد انگیزه و باور به توانایی دانش آموز) و میزان اختلال یادگیری ریاضی رابطه منفی و معناداری وجود دارد (p<۰/۰۵). همچنین استفاده معلمان از روش های تدریس فعال و دانش آموز محور مانند استفاده از بازی های آموزشی، وسایل کمک آموزشی و فعالیت های گروهی با کاهش علائم اختلال یادگیری ریاضی همراه بود. در مقابل استفاده صرف از روش های تدریس سنتی و معلم محور رابطه مثبت و معناداری با شدت این اختلال داشت. نتایج تحلیل رگرسیون نیز نشان داد که متغیرهای روش تدریس و نقش حمایتی معلم در مجموع قادر به پیش بینی ۳۸ درصد از واریانس اختلال یادگیری ریاضی هستند. نتایج این پژوهش بر اهمیت محوری نقش معلم و ضرورت به کارگیری روش های تدریس نوین در کاهش مشکلات یادگیری ریاضی تاکید می کند. به نظر می رسد توانمندسازی معلمان در حوزه روان شناسی اختلالات یادگیری و آموزش روش های تدریس فعال می تواند گام موثری در جهت ایجاد محیطی کارآمد برای دانش آموزان دارای اختلال یادگیری در شهر افزر باشد. پیشنهاد می شود دوره های آموزش ضمن خدمت ویژه معلمان این منطقه برگزار گردد و منابع آموزشی لازم در اختیار آنان قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

اختلال یادگیری ، ریاضی ، نقش معلم ، روش تدریس ، دانش آموزان ابتدایی ، شهر افزر