کاربرد بیوفیلتراسیون در حذف نیترات از منابع آبی: مروری بر روش های نوین و بسترهای ترکیبی پایدار

افزایش غلظت نیترات در منابع آب سطحی و زیرزمینی یکی از چالش های مهم مدیریت کیفیت آب در دهه های اخیر به شمار می رود. مصرف بی رویه کودهای نیتروژنی و تخلیه پساب های کشاورزی و صنعتی موجب ورود حجم زیادی از نیترات به چرخه هیدرولوژیکی شده است. این ترکیب در مقادیر بالا سبب بروز مشکلات جدی بهداشتی از جمله متهموگلوبینمیا (بیماری نوزاد آبی) و افزایش احتمال سرطان های دستگاه گوارش می شود. در میان فناوری های مختلف حذف نیترات، روش های زیستی مبتنی بر بیوفیلتراسیون به دلیل هزینه پایین، سادگی بهره برداری و پایداری زیست محیطی مورد توجه ویژه قرار گرفته اند. در این مقاله، مروری جامع بر عملکرد بیوفیلترها در حذف نیترات ارائه شده و نقش نوع بستر، نسبت اختلاط و شرایط هیدرولیکی بر بازده فرآیند تحلیل شده است. همچنین، مطالعات اخیر در زمینه استفاده از بسترهای ترکیبی زغال زیستی–شن به عنوان گزینه ای پایدار و مقرون به صرفه مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان می دهد که انتخاب مناسب بستر و نسبت بهینه اجزا می تواند بازده حذف نیترات را تا بیش از ۹۰٪ افزایش دهد.

کلیدواژه ها:

نیترات زدایی ، بیوفیلتراسیون ، بستر ترکیبی ، زغال زیستی ، حذف بیولوژیکی