تحلیل تغییرات کلروفیل آ و رسوبات در مخزن سد سفیدرود از طریق تصاویر ماهواره ای

در این پژوهش، مخزن سد سفیدرود از منظر تغییرات کلروفیل آ و رسوبات طی سال ۲۰۲۴ با استفاده از تصاویر ماهواره ای مورد بررسی قرار گرفت. ویژگی خاص این مخزن، اختلاط مداوم ناشی از بادهای منجیل است که آن را به مطالعه ای مناسب برای پایش تغییرات کیفی آب تبدیل می کند. برخلاف بسیاری از دریاچه های آرام که تصاویر هوایی آن ها به دلیل تغییرات عمقی کلروفیل قابل تعمیم به کل پیکره آبی نیست، در سد سفیدرود به دلیل شرایط هیدرودینامیکی متفاوت، امکان پایش سطحی فراهم می شود. این مخزن توسط دو رودخانه شاهرود و قزل اوزن تغذیه می گردد و از این رو بستری مناسب برای مقایسه منابع احتمالی تغذیه گرایی محسوب می شود. برای تحلیل وضعیت کیفی، تصاویر ماهواره ای سنتینل-۲ با دوره برداشت تقریبا سه روزه در طول سال جمع آوری شد. تصاویر دارای پوشش ابری زیاد از فرایند حذف شدند. پردازش داده ها با استفاده از سامانه Ulyssys Water Quality Viewer در بستر Sentinel Hub انجام گرفت تا تغییرات مکانی و زمانی کلروفیل آ و رسوبات مشخص گردد. همچنین داده های بلندمدت دبی از ایستگاه های لوشان در شاهرود و گیلوان در ورودی قزل اوزن بررسی شد. نتایج نشان داد آورد آبی از قزل اوزن حدود چهار برابر شاهرود است، با این حال تصاویر ماهواره ای بیانگر آن است که غلظت های بالاتر کلروفیل آ و رسوبات عمدتا از شاهرود منشا می گیرند. بنابراین می توان شاهرود را به عنوان عامل اصلی بروز پدیده تغذیه گرایی در مخزن سد سفیدرود معرفی کرد. یافته های این مطالعه ضرورت تحقیقات تکمیلی برای شناسایی منشا و مکانیزم دقیق این فرآیند را نشان می دهد.

کلیدواژه ها:

تغذیه گرایی ، کلروفیل آ ، رسوبات ، عکس ماهواره ای ، مخزن سد سفیدرود