چالش های تحقق حقوق کودک در نظام های حقوقی ایران و عراق؛ رویکردی تطبیقی

این مقاله به بررسی مقایسه ای اجمالی وضعیت حقوق کودک در نظام های حقوقی ایران و عراق می پردازد. با توجه به اشتراکات فرهنگی، مذهبی و تاریخی این دو کشور، تلاشی شده است تا اصول مشترک و تفاوت های بنیادین در حمایت از حقوق کودک، با تمرکز بر اصل بنیادین «منافع عالیه کودک» مورد واکاوی قرار گیرد. چارچوب مفهومی مقاله، با پرهیز از ورود به جزئیات فقهی پیچیده، بر محوریت این اصل در قوانین مدنی و کیفری هر دو کشور استوار است. مقایسه اجمالی شامل حوزه های کلیدی حضانت، حمایت کیفری از اطفال و رسیدگی به وضعیت های خاص (مانند کودکان کار و کودکان دارای معلولیت) است. یافته ها نشان می دهد که هر دو نظام، با وجود پذیرش اصول بین المللی، با چالش هایی در اجرای موثر این حقوق، به ویژه در زمینه رویه های قضایی و دسترسی به عدالت برای کودکان، مواجه هستند. نتیجه گیری مقاله بر لزوم هماهنگ سازی بیشتر قوانین داخلی با کنوانسیون حقوق کودک سازمان ملل و تقویت سازوکارهای حمایتی عملی تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

حقوق کودک ، منافع عالیه کودک ، حضانت ، حمایت کیفری اطفال ، ایران ، عراق