چرخه معیوب آسیب شناسی فشارهای روانی ناشی از کنکور و نظام ارزیابی تک محوری در مدارس ایران

این پژوهش به آسیب شناسی فشارهای روانی مزمن ناشی از نظام آموزشی متمرکز ایران با تمرکز ویژه بر نقش کلیدی آزمون سراسری (کنکور) به عنوان یک ارزیابی تک محوری می پردازد. هدف اصلی تحلیل این سازوکار معیوب است که در آن تمرکز بیش از حد بر یک آزمون نهایی منجر به فرسایش سلامت روان دانش آموزان و معلمان شده و چرخه استرس را تداوم می بخشد. پژوهش حاضر از رویکرد روش شناسی ترکیبی Mixed Methods بهره گرفته است. جامعه آماری شامل ۱۰۰ دانش آموز دوره دوم متوسطه و ۴ معلم مرتبط در مناطق مختلف آموزشی بوده است. داده های کمی با استفاده از مقیاس های استاندارد فشار تحصیلی و اضطراب جمع آوری و با آزمون های آماری تحلیل کوواریانس (ANCOVA) برای سنجش تاثیر متغیرهای تعدیل کننده و آزمون t مستقل برای مقایسه گروه های مختلف تحلیل شده اند. نتایج اصلی نشان داد که میانگین سطوح فشار روانی در دانش آموزانی که نمره آزمون های شبیه سازی شده پایین تری داشتند به طور معناداری بالاتر بود. تایید رابطه منفی بین عملکرد و سلامت روان همچنین یافته ها قاطعانه چرخه معیوب فشار روانی را تایید کردند. ارزیابی تک محوری منجر به برنامه ریزی درسی مبتنی بر حفظیات توسط معلمان، افزایش اضطراب دانش آموزان، کاهش خلاقیت و در نهایت تداوم این سیستم به دلیل ساختارهای اجتماعی و اقتصادی حاکم می شود. این یافته ها ضرورت تغییر پارادایم از ارزیابی متمرکز به رویکردهای جامع تر را برجسته می سازند.

کلیدواژه ها:

فشار روانی ، ارزیابی تک محوری ، چرخه معیوب ، کنکور ، نظام آموزشی ایران ، سرمایه فرهنگی ، استرس تحصیلی