تاثیر فرهنگ مدرسه بر سلامت روان و اجتماعی فراگیران

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر فرهنگ مدرسه بر سلامت روان و اجتماعی فراگیران به روش مروری نظام مند انجام شده است. فرهنگ مدرسه به عنوان مجموعه ای از باورها، ارزش ها، هنجارها و الگوهای رفتاری حاکم بر محیط آموزشی، نقشی تعیین کننده در شکل دهی به شخصیت و رشد روانی-اجتماعی دانش آموزان ایفا می کند. یافته های حاصل از تحلیل منابع علمی معتبر در بازه زمانی ۱۳۸۰ تا ۱۴۰۴ نشان می دهد که این تاثیر از طریق ابعاد چهارگانه ساختاری، سازمانی-آموزشی، اجتماعی و عاطفی-حمایتی اعمال می شود. فرهنگ مدرسه مثبت که با ویژگی هایی نظیر حمایت عاطفی معلمان، روابط مبتنی بر احترام میان همسالان، عدالت آموزشی و ایجاد احساس تعلق مشخص می گردد، به عنوان عامل محافظتی عمل کرده و موجب افزایش تاب آوری، عزت نفس و رفاه روانی فراگیران تا ۳۰ درصد می شود. در مقابل، فرهنگ سلسله مراتبی، تنبیه محور و رقابتی افراطی با پیامدهایی نظیر اضطراب، انزوا و طرد اجتماعی مرتبط است. همچنین احساس تعلق به مدرسه به عنوان متغیر میانجی کلیدی در این رابطه عمل می کند. نتایج پژوهش تاکید می کند که توجه صرف به ابعاد آکادمیک آموزش بدون در نظر گرفتن لایه های کیفی فرهنگ مدرسه ناکارآمد بوده و مداخلات موثر نیازمند رویکردی جامع برای بهبود همزمان ابعاد مختلف فرهنگ مدرسه است.

کلیدواژه ها:

کلیدواژه ها: فرهنگ مدرسه ، سلامت روان ، سلامت اجتماعی ، احساس تعلق به مدرسه ، فراگیران