کارکرد آمایش سرزمینی در دفاع جغرافیایی با تاکید بر جمعیت

توجه به ویژگی های جغرافیای طبیعی و نحوه استقرار جمعیت در پهنای سرزمینی به عنوان یکی از مولفه های مهم قدرت، علاوه بر تاثیر در معادلات بین المللی و منطقه ای، در چیدمان جمعیت در یک آمایش سرزمینی نیز موثر است. آمایش سرزمینی مناسب موجب توسعه و امنیت پایدار می شود. در رویکرد دفاعی نقش راهبردی و حیاتی جمعیت به عنوان یکی از مولفه های مهم آمایش و توسعه از امتیازی ویژه برخوردار است. این پژوهش در پی یافتن پاسخ سوال، «کارکرد آمایش سرزمینی در دفاع جغرافیایی با تاکید بر جمعیت چیست؟» بوده است. نوع تحقیق کاربردی- توسعه ای با روش توصیفی-اکتشافی است و تجزیه وتحلیل به صورت آمیخته انجام شده است. در این تحقیق ضمن مطالعه اسناد و مقالات و همچنین اخذ نظرات و آرای خبرگان و صاحب نظران از طریق مصاحبه و تشکیل گروه کانون نخبگی نتایج «عوامل دفاع جغرافیایی با تاکید بر جمعیت» مبتنی بر کارکرد آمایش سرزمینی از نظر کیفی و کمی و همچنین عوامل جغرافیایی در دو محیط «ملی و فراملی» مورد ارزیابی و میزان اهمیت هر یک از عوامل با استفاده از طیف لیکرت تعیین گردید. براساس یافته های تحقیق، آمایش سرزمینی در دفاع همه جانبه با بررسی و مطالعه خصوصیات و ویژگی های کلی فضای جامعه، راه حلی مناسب برای ایجاد توزیع مناسب جمعیت و استقرار فعالیت های مورد نظر فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، نظامی در کشور است و برنامه ریزی آمایش سرزمین با تاکید بر جمعیت را می توان به عنوان راه حل این مشکلات در نظر گرفت. همچنین با توجه به موقعیت ژئوپلیتیکی ایران در منطقه، توجه به آمایش سرزمین علاوه بر مناطق داخلی، در نواحی ساحلی و جزایر باعث تقویت استراتژی نظامی و دکترین دفاعی آن می شود.

کلیدواژه ها:

آمایش سرزمینی ، دفاع ، دفاع جغرافیایی ، جمعیت