ارائه مدل ساختاری تاثیر توانمندسازی بر کارآفرینی با نقش میانجی دوسوتوانی سازمانی در معلمان ابتدایی شهر ساری

هدف پژوهش حاضر بررسی مدل ساختاری تاثیر توانمندسازی بر کارآفرینی با نقش میانجی دوسوتوانی سازمانی در میان معلمان ابتدایی شهر ساری بود. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از لحاظ روش، توصیفی از نوع همبستگی مبتنی بر مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) بود. جامعه آماری شامل تمامی معلمان ابتدایی شهر ساری در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۲ به تعداد ۱۲۱۱ نفر بود که بر اساس جدول کرجسی و مورگان، ۲۹۲ نفر از آنان به روش نمونه گیری تصادفی-طبقه ای بر حسب جنسیت انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه استاندارد توانمندسازی توماس و ولت هاس (۱۹۹۶)، دوسوتوانی سازمانی جانسن (۲۰۰۶) و کارآفرینی رابینز و کولتر (۲۰۰۴) بود. ضرایب آلفای کرونباخ برای این پرسشنامه ها به ترتیب ۰.۸۷، ۰.۸۵ و ۰.۹۳ محاسبه شد. داده ها با استفاده از نرم افزار Smart PLS و رویکرد حداقل مربعات جزئی (PLS) تحلیل شدند. نتایج نشان داد که توانمندسازی بر کارآفرینی با نقش میانجی دوسوتوانی سازمانی تاثیر دارد. توانمندسازی به طور مستقیم تاثیر مثبت و معناداری بر کارآفرینی (β = ۰.۶۱۷, t = ۶.۲۱۹) و دوسوتوانی سازمانی (β = ۰.۹۱۰, t = ۵۹.۱۶۵) دارد. همچنین دوسوتوانی سازمانی بر کارآفرینی تاثیر مثبت و معنادار دارد (β = ۰.۳۳۶, t = ۳.۲۹۱). مقدار شمول واریانس (VAF = ۰.۷۳) نشان داد که دوسوتوانی سازمانی نقش میانجی جزئی در رابطه میان توانمندسازی و کارآفرینی ایفا می کند. بدین ترتیب، توانمندسازی معلمان منجر به افزایش دوسوتوانی سازمانی و در نهایت رشد رفتارهای کارآفرینانه در مدارس ابتدایی می شود. یافته ها حاکی از آن است که احساس توانمندی در معلمان موجب ارتقای توان دوسوتوانی سازمانی و تقویت کارآفرینی در نظام آموزشی می شود. توانمندسازی به عنوان یک راهبرد مدیریتی کلیدی، با افزایش استقلال، خلاقیت، نوآوری و حل مسئله در معلمان، می تواند مسیر کارآفرینی آموزشی را هموار کند. در نتیجه، برای دستیابی به نظام آموزشی پویا و نوآور، توجه به تقویت ابعاد توانمندسازی و دوسوتوانی سازمانی در مدارس ضروری است. هدف پژوهش حاضر بررسی مدل ساختاری تاثیر توانمندسازی بر کارآفرینی با نقش میانجی دوسوتوانی سازمانی در میان معلمان ابتدایی شهر ساری بود. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از لحاظ روش، توصیفی از نوع همبستگی مبتنی بر مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) بود. جامعه آماری شامل تمامی معلمان ابتدایی شهر ساری در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۲ به تعداد ۱۲۱۱ نفر بود که بر اساس جدول کرجسی و مورگان، ۲۹۲ نفر از آنان به روش نمونه گیری تصادفی-طبقه ای بر حسب جنسیت انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه استاندارد توانمندسازی توماس و ولت هاس (۱۹۹۶)، دوسوتوانی سازمانی جانسن (۲۰۰۶) و کارآفرینی رابینز و کولتر (۲۰۰۴) بود. ضرایب آلفای کرونباخ برای این پرسشنامه ها به ترتیب ۰.۸۷، ۰.۸۵ و ۰.۹۳ محاسبه شد. داده ها با استفاده از نرم افزار Smart PLS و رویکرد حداقل مربعات جزئی (PLS) تحلیل شدند. نتایج نشان داد که توانمندسازی بر کارآفرینی با نقش میانجی دوسوتوانی سازمانی تاثیر دارد. توانمندسازی به طور مستقیم تاثیر مثبت و معناداری بر کارآفرینی (β = ۰.۶۱۷, t = ۶.۲۱۹) و دوسوتوانی سازمانی (β = ۰.۹۱۰, t = ۵۹.۱۶۵) دارد. همچنین دوسوتوانی سازمانی بر کارآفرینی تاثیر مثبت و معنادار دارد (β = ۰.۳۳۶, t = ۳.۲۹۱). مقدار شمول واریانس (VAF = ۰.۷۳) نشان داد که دوسوتوانی سازمانی نقش میانجی جزئی در رابطه میان توانمندسازی و کارآفرینی ایفا می کند. بدین ترتیب، توانمندسازی معلمان منجر به افزایش دوسوتوانی سازمانی و در نهایت رشد رفتارهای کارآفرینانه در مدارس ابتدایی می شود. یافته ها حاکی از آن است که احساس توانمندی در معلمان موجب ارتقای توان دوسوتوانی سازمانی و تقویت کارآفرینی در نظام آموزشی می شود. توانمندسازی به عنوان یک راهبرد مدیریتی کلیدی، با افزایش استقلال، خلاقیت، نوآوری و حل مسئله در معلمان، می تواند مسیر کارآفرینی آموزشی را هموار کند. در نتیجه، برای دستیابی به نظام آموزشی پویا و نوآور، توجه به تقویت ابعاد توانمندسازی و دوسوتوانی سازمانی در مدارس ضروری است.

کلیدواژه ها:

توانمندسازی ، کارآفرینی ، دوسوتوانی سازمانی ، معلمان ، ساری