مقایسه اثربخشی دینداری والدین و مهارت های ارتباطی خانواده در پیش بینی اعتیاد اینترنتی نوجوانان

پدیده اعتیاد اینترنتی به عنوان یکی از آسیب های نوپدید دوران نوجوانی، نگرانی های فراوانی را در سطح فردی، خانوادگی و اجتماعی ایجاد کرده است. عوامل متعددی در شکل گیری و تداوم این مشکل نقش دارند که کانون خانواده به عنوان اولین و مهم ترین نهاد اجتماعی کننده، جایگاه ویژه ای در این میان دارد. این مقاله با هدف مقایسه اثربخشی دو متغیر مهم خانوادگی، یعنی دینداری والدین و مهارت های ارتباطی خانواده، در پیش بینی اعتیاد اینترنتی نوجوانان، با استفاده از روش شناسی مروری-تحلیلی انجام شده است. یافته های حاصل از مرور نظام مند ادبیات پژوهشی نشان می دهد که هر دو عامل دینداری والدین (به ویژه ابعاد درونی و عملی آن) و مهارت های ارتباطی خانواده (شامل ارتباط باز، همدلی، حل مسئله موثر و کاهش تعارض) به عنوان عوامل محافظتی مهمی عمل کرده و با کاهش احتمال بروز اعتیاد اینترنتی در نوجوانان مرتبط هستند. با این حال، شواهد موجود حاکی از آن است که مهارت های ارتباطی خانواده، به دلیل تاثیر مستقیم تر بر کیفیت روابط والد-فرزند، نظارت والدین، ایجاد فضای امن برای بیان مشکلات و الگوهای مقابله ای سازگارانه، در مقایسه با دینداری والدین، از قدرت پیش بینی کنندگی قوی تر و پایدارتری برای اعتیاد اینترنتی نوجوانان برخوردار است. نتیجه گیری می شود که اگرچه تقویت باورها و رفتارهای دینی والدین می تواند نقش حمایتی ایفا کند، اما تمرکز بر بهبود مهارت های ارتباطی درون خانواده، راهبردی کلیدی و موثرتر برای پیشگیری و کاهش خطر اعتیاد اینترنتی در این دوره حساس رشدی است.

کلیدواژه ها:

اعتیاد اینترنتی ، استفاده مشکل زا از اینترنت ، نوجوانان ، دینداری والدین ، باورهای مذهبی ، مهارت های ارتباطی خانواده ، عملکرد خانواده ، عوامل محافظتی ، پیش بینی.