ارزشیابی توصیفی و نقش آن در بهبود کیفیت یادگیری

ارزشیابی توصیفی به عنوان یکی از رویکردهای نوین سنجش پیشرفت تحصیلی، در سال های اخیر جایگاه ویژه ای در نظام های آموزشی، به ویژه در آموزش ابتدایی ایران، یافته است. این شیوه با فاصله گرفتن از ارزشیابی سنتی نمره محور، بر مشاهده مستمر، توصیف کیفی عملکرد یادگیرندگان، بازخورد سازنده و توجه به تفاوت های فردی دانش آموزان تاکید دارد. هدف اصلی پژوهش حاضر، بررسی نقش ارزشیابی توصیفی در بهبود کیفیت یادگیری و تبیین کارکردهای آموزشی، تربیتی و روان شناختی آن در فرایند یاددهی–یادگیری است. روش پژوهش از نوع تحلیلی–توصیفی بوده و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای، اسناد آموزشی و پژوهش های داخلی انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که ارزشیابی توصیفی با ایجاد فضای یادگیری امن، کاهش اضطراب ناشی از امتحان، تقویت انگیزش درونی، افزایش مشارکت فعال دانش آموزان و فراهم کردن بازخوردهای دقیق و مستمر، نقش موثری در تعمیق یادگیری و رشد همه جانبه فراگیران ایفا می کند. همچنین این شیوه، معلمان را قادر می سازد تا تصمیم های آموزشی آگاهانه تری اتخاذ کرده و برنامه های درسی را متناسب با نیازها و توانمندی های واقعی دانش آموزان تنظیم نمایند. با وجود چالش هایی مانند افزایش حجم کار معلم و نیاز به آموزش حرفه ای، نتایج پژوهش حاکی از آن است که اجرای اصولی و آگاهانه ارزشیابی توصیفی می تواند کیفیت یادگیری را به طور معناداری ارتقا داده و زمینه ساز تحقق اهداف آموزش کیفی و یادگیری پایدار شود.

کلیدواژه ها:

ارزشیابی توصیفی ، کیفیت یادگیری عمیق ، بازخورد سازنده ، دوره ابتدایی ، خودتنظیمی یادگیری ، نقد ارزشیابی سنتی ، مستندسازی شواهد.