بررسی سیاست های کلان جمعیتی در قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت

با توجه به چالش های جمعیتی کشور، از جمله کاهش نرخ باروری، تاخیر در ازدواج و افزایش سالمندی، سیاست گذاری های کلان و راهبردی، اهمیت ویژه ای یافته اند. در این راستا قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت تصویب شده که جوانب آن در این مطالعه با روش تحلیل محتوای کیفی، رویکرد عرفی بررسی شده است. هدف اصلی این پژوهش، چیستی پارادایم حاکم بر سیاست های کلان جمعیتی ایران در این قانون و چگونگی اولویت بندی نهاد خانواده و راهبردهای عملیاتی برای تحقق اهداف جمعیتی در این اسناد است. یافته های پژوهش نشان می دهد که در قانون مورد مطالعه، خانواده هم به عنوان نهادی مستقل و تاثیرگذار بر توسعه اجتماعی و هم به عنوان ابزاری در خدمت سیاست های کلان جمعیتی مورد توجه قرار گرفته است. همچنین برخی تناقض ها و گسست ها در سیاست ها، از جمله تاکید هم زمان بر استقلال خانواده و تبعیت آن از مصلحت های کلان حکومتی مشاهده می شود. در بخش سیاست های عملیاتی، بیشترین توجه به حوزه های حمایت مالی، تسهیل ازدواج جوانان، ارتقای خدمات رفاهی و تقویت ارزش های فرهنگی خانواده معطوف شده است؛ در مجموع نتایج نشان می دهد که تحقق اهداف جمعیتی و فرزندآوری نیازمند انسجام بیشتر سیاست ها، رفع تعارضات موجود و تقویت سازوکارهای اجرایی است.

کلیدواژه ها:

اسناد بالادستی ، سیاست های جمعیتی ، ازدواج و فرزندآوری ، تحلیل محتوای کیفی و سیاست گذاری اجتماعی.