آموزش و پرورش و توسعه پایدار در راستای عدالت آموزشی

آموزش و پرورش به عنوان اساسی ترین نهاد اجتماعی در انتقال دانش، مهارت ها و ارزش ها، نقشی محوری در دستیابی به توسعه پایدار ایفا می کند. این مقاله پژوهشی-تحلیلی با هدف تبیین ارتباط متقابل و دوسویه میان کیفیت نظام آموزشی، تحقق عدالت در دسترسی و فرصت های یادگیری، و پیشبرد اهداف سه گانه توسعه پایدار (اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی) نگاشته شده است. توسعه پایدار صرفا به معنای رشد اقتصادی نیست، بلکه مستلزم ایجاد تعادل میان نیازهای نسل حاضر و نسل های آینده است که این امر جز با تقویت سرمایه انسانی و فراهم سازی بستری برای مشارکت همه جانبه میسر نمی شود. آموزش با توانمندسازی افراد برای تفکر نقادانه، حل مسئله و پذیرش مسئولیت های اجتماعی و زیست محیطی، زمینه ساز اصلی تغییر پارادایم های توسعه مبتنی بر مصرف گرایی به سمت توسعه ای متعادل است. بنابراین، فقدان دسترسی عادلانه به آموزش با کیفیت، نه تنها عدالت اجتماعی را تضعیف می کند، بلکه مسیر حرکت کلی جامعه به سمت پایداری را کند یا متوقف می سازد، زیرا نابرابری های آموزشی به نابرابری های ساختاری و اقتصادی عمیق تر دامن می زند.تحقق عدالت آموزشی به عنوان رکن بنیادین توسعه پایدار، مستلزم فراتر رفتن از صرف "برابری دسترسی" و تمرکز بر "برابری نتایج" و "انصاف در حمایت" است. عدالت آموزشی ایجاب می کند که ساختارهای سیستم آموزشی، موانع اجتماعی، اقتصادی و جغرافیایی را که مانع یادگیری موثر برای گروه های محروم هستند، شناسایی و برطرف نماید. این امر نیازمند بازنگری در تخصیص منابع، به روزرسانی محتوای درسی برای انعکاس اصول پایداری و محیط زیست، و همچنین توسعه حرفه ای مستمر برای معلمان است تا بتوانند محیط های یادگیری فراگیر و پاسخگو به نیازهای متفاوت دانش آموزان ایجاد کنند. در این راستا، مقاله به تحلیل چالش های ساختاری نظیر تمرکزگرایی مدیریتی، شکاف دیجیتالی و تفاوت های منطقه ای پرداخته و سپس بر اهمیت نقش فعال سیاست گذاران در تدوین راهبردهای انطباقی تاکید می کند. در نهایت، نتیجه گیری مقاله بر این محور استوار است که پیوند جدایی ناپذیر آموزش با کیفیت و عدالت، یک الزام اخلاقی و یک استراتژی حیاتی برای تضمین آینده ای پایدار و عادلانه برای تمامی شهروندان است.

کلیدواژه ها:

آموزش و پرورش ، توسعه پایدار ، عدالت آموزشی ، آموزش برای توسعه پایدار (ESD) ، کیفیت آموزش ، سیاست گذاری آموزشی ، انصفاف تربیتی ، چالش های آموزشی ، سرمایه انسانی