از آموزش سنتی تا یادگیری تحول آفرین: مروری بر رویکردهای نوین آموزش و یادگیری در فضاهای آموزشی

تحولات شتابان اجتماعی، فناورانه و معرفتی در دهه های اخیر، کارآمدی الگوهای سنتی آموزش مبتنی بر انتقال یک سویه دانش را با چالش های جدی مواجه ساخته و ضرورت بازاندیشی در رویکردهای آموزش و یادگیری را برجسته کرده است. در این میان، مفهوم «یادگیری تحول آفرین» به عنوان یکی از رویکردهای نوین آموزشی، با تاکید بر تغییر چارچوب های شناختی، توسعه تفکر انتقادی، یادگیری معنادار و توانمندسازی فراگیران، توجه پژوهشگران و سیاست گذاران آموزشی را به خود جلب کرده است. هدف پژوهش حاضر، ارائه تصویری جامع و تحلیلی از گذار از آموزش سنتی به یادگیری تحول آفرین از طریق مرور نظام مند و تحلیلی مطالعات انجام شده در حوزه رویکردهای نوین آموزش و یادگیری در فضاهای آموزشی است.روش پژوهش، از نوع مطالعه مروری کتابخانه ای با رویکرد تحلیلی- ترکیبی است. بدین منظور، مقالات علمی معتبر فارسی و انگلیسی منتشرشده از سال ۲۰۱۵ به بعد، با تمرکز بر مفاهیمی چون یادگیری تحول آفرین، یادگیری فعال، محیط های یادگیری نوآورانه، یادگیری فناورانه، یادگیری مشارکتی و نقش معلم در تحول آموزشی، مورد بررسی قرار گرفتند. داده ها پس از گردآوری، با استفاده از تحلیل تماتیک تحلیل و در قالب مضامین اصلی و فرعی سازمان دهی شدند.یافته های پژوهش نشان می دهد که رویکردهای نوین آموزش و یادگیری دارای مولفه های مشترکی از جمله یادگیری فراگیرمحور، تاکید بر تجربه زیسته، تعامل اجتماعی، استفاده هوشمندانه از فناوری، بازتعریف نقش معلم از انتقال دهنده دانش به تسهیل گر یادگیری و توجه به ابعاد شناختی، عاطفی و اجتماعی یادگیری هستند. این رویکردها زمینه ساز تحول در فرهنگ آموزشی، ارتقای کیفیت یادگیری و افزایش آمادگی یادگیرندگان برای مواجهه با پیچیدگی های دنیای معاصر می شوند.در نهایت، نتایج پژوهش بر ضرورت گذار آگاهانه و سیاست گذاری شده از آموزش سنتی به یادگیری تحول آفرین تاکید دارد و پیشنهاد می کند که مدیران و سیاست گذاران آموزشی با فراهم سازی زیرساخت های نهادی، توانمندسازی معلمان و بازطراحی برنامه های درسی، زمینه تحقق آموزش تحول آفرین در فضاهای آموزشی را فراهم سازند.

کلیدواژه ها:

آموزش سنتی ، یادگیری تحول آفرین ، رویکردهای نوین آموزش و یادگیری ، محیط های یادگیری ، تحول تربیتی