اثر حافظه کاری و اختلال یادگیری بر پیشرفت تحصیلی در دانش آموزان

این پژوهش به بررسی اثر حافظه کاری (Working Memory) و وجود اختلال یادگیری (LD) بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان می پردازد و با رویکرد چندمرحله ای-پیامدی سعی دارد رابطه بین این دو سازه را تبیین کند و نقش میانجی یا تعدیل کننده عوامل محیطی و فردی مانند انگیزش، تعلق به مدرسه و حمایت های مدرسه ای را نیز مورد توجه قرار دهد. با توجه به شواهدی از نقش حافظه کاری در فرایندهای یادگیری و اجرای تکالیف، انتظار می رود حافظه کاری بالا به بهبود پیشرفت تحصیلی منجر شود و وجود LD در کنار حافظه کاری پایین، می تواند به کاهش سطح تحصیلی منجر گردد. به علاوه، انتشار گسترده پژوهش های مرتبط در ایران نشان می دهد که محیط مدرسه و خانواده می تواند این روابط را تقویت یا تعدیل کند (Bandura, ۱۹۹۷؛ Eccles & Wigfield, ۲۰۰۲). نمونه پژوهش شامل حدود ۶۰۰ دانش آموز متوسطه اول و دوم از بافت های فرهنگی-اجتماعی گوناگون است تا دامنه تفاوت های اجتماعی-فرهنگی در تحلیل ها لحاظ گردد. ابزارهای اندازه گیری شامل مقیاس های معتبر حافظه کاری، اختلال یادگیری و پیشرفت تحصیلی، همراه با پرسشنامه های انگیزش تحصیلی و گزارش های مدرسه ای است. داده ها از طریق تحلیل های مسیر و مدل های چندسطعی به طورت هم زمان بررسی می شود تا مسیرهای مستقیم و غیرمستقیم و نقش میانجی/تعدیلی حافظه کاری روشن گردد. نتایج ابتدایی نشان می دهد که حافظه کاری با پیشرفت تحصیلی رابطه مثبتی دارد و LD با کاهش این پیشرفت در ارتباط است، در حالی که حافظه کاری بالا می تواند اثر LD را تا حدودی تعدیل کند. این یافته ها بر اهمیت طراحی مداخلات آموزشی هدفمند برای تقویت حافظه کاری و همراهی با استراتژی های مدرسه-خانواده در بهبود انگیزش و پیشرفت تحصیلی تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

حافظه کاری ، اختلال یادگیری ، پیشرفت تحصیلی ، مدل های چندسطعی