اثر وضعیت اقتصادی-اجتماعی و اختلال یادگیری بر پیشرفت تحصیلی در دانش آموزان

این پژوهش به بررسی اثر هم زمان وضعیت اقتصادی-اجتماعی (SES) و وجود اختلال یادگیری (LD) بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان می پردازد و با رویکردی چندمرحله ای-پیامدی سعی در روشن کردن این رابطه ها و نقش تعدیل کننده یا میانجی کارکردهای شناختی و حمایت های مدرسه ای دارد. هدف اصلی یافتن این است که آیا SES می تواند شدت یا کمیت اثر LD را بر سطح پیشرفت تحصیلی تعدیل کند و آیا وجود LD به طور مستقیم به کاهش پیشرفت تحصیلی منجر می شود یا اینکه این رابطه از طریق فاکتورهای میانی چون انگیزش، تعلق به مدرسه و میزان ایفای تکالیف تغییر می یابد. جامعه پژوهش شامل حدود ۶۰۰ دانش آموز دوره های متوسطه اول و دوم از مدارس با بافت های فرهنگی-اجتماعی گوناگون است تا دامنه تفاوت های اجتماعی-فرهنگی مدنظر پژوهش پوشش یابد. ابزارهای اندازه گیریLD (مقیاس های استاندارد غربالگری)، پیشرفت تحصیلی (امتیازات کلاسی، نمرات استاندارد)، SES (سوالات مربوط به درآمد خانواده، سطح تحصیلات والدین، شاخص های دارایی های خانوادگی) و انگیزش تحصیلی استفاده شد و داده ها از طریق پرسشنامه ها، مصاحبه های نیمه ساختاری با دانش آموزان، والدین و معلمان و مستندات مدرسه جمع آوری گردید. تحلیل های داده به صورت مدل های مسیر و تحلیل های چندسطعی انجام شد تا مسیرهای مستقیم و غیرمستقیم روشن شود. یافته های اولیه نشان می دهد که LD با پیشرفت تحصیلی رابطه منفی دارد و SES می تواند این رابطه را تقویت یا تضعیف کند؛ به ویژه هنگامی که SES پایین باشد، اثر LD بر انگیزش و در نتیجه پیشرفت تحصیلی شدیدتر است. همچنین، کارکرد اجرایی و حمایت های مدرسه ای به عنوان عوامل میانجی یا تعدیل کننده عمل می کنند و می توانند از طریق بهبود مدیریت تکالیف و افزایش تعلق به مدرسه، اثرات منفی LD را کاهش دهند. این پژوهش به سیاست گذاران آموزشی و مدیران مدارس نکات روشنی درباره طراحی مداخلات چندسطعی ارائه می دهد تا با توجه به تفاوت های SES و LD، انگیزش و پیشرفت تحصیلی بهبود یابد.

کلیدواژه ها:

وضعیت اقتصادی-اجتماعی ، اختلال یادگیری ، پیشرفت تحصیلی ، مدل های چندسطعی