مقایسه تاثیر آموزش مهارت های خودتنظیمی و فعالیت بدنی بر اضطراب امتحان دانش آموزان پایه ششم ابتدایی

اضطراب امتحان یکی از چالش های رایج در دوره ابتدایی است که می تواند با کاهش تمرکز، افت عملکرد تحصیلی و افزایش تنش های هیجانی، فرایند یادگیری دانش آموزان را مختل کند. در سال های اخیر، توجه به مداخلات آموزشی غیردارویی و مدرسه محور برای مدیریت این پدیده افزایش یافته است. پژوهش حاضر با هدف مقایسه تاثیر آموزش مهارت های خودتنظیمی و فعالیت بدنی بر اضطراب امتحان دانش آموزان پایه ششم ابتدایی انجام شد. این مطالعه به روش نیمه آزمایشی و با طرح پیش آزمون پس آزمون با گروه کنترل اجرا گردید. جامعه آماری شامل دانش آموزان پایه ششم ابتدایی بود که از میان آن ها ۷۵ نفر به روش تصادفی خوشه ای انتخاب و در سه گروه ۲۵ نفری (آموزش مهارت های خودتنظیمی، فعالیت بدنی و کنترل) جایگزین شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه اضطراب امتحان بود. مداخلات آموزشی به مدت ۶ هفته و هر هفته ۳ جلسه ۴۵ دقیقه ای اجرا شد. نتایج تحلیل داده ها نشان داد که هر دو مداخله موجب کاهش معنادار اضطراب امتحان در مقایسه با گروه کنترل شدند (p<۰.۰۰۱). میانگین نمرات اضطراب امتحان در گروه آموزش مهارت های خودتنظیمی از ۶۸.۴ به ۴۱.۳ کاهش یافت که معادل ۳۹.۶ درصد بهبود بود، در حالی که در گروه فعالیت بدنی این نمرات از ۶۷.۹ به ۴۵.۶ کاهش یافت که نشان دهنده ۳۲.۸ درصد بهبود بود. در گروه کنترل تغییر معناداری مشاهده نشد (۱.۸ درصد). نتایج تحلیل واریانس یک طرفه نیز تفاوت معناداری بین سه گروه را تایید کرد (F=۲۹.۶۴). یافته ها نشان می دهد که هر دو مداخله آموزشی می توانند به عنوان راهبردهای موثر، ساده و قابل اجرا در مدرسه برای کاهش اضطراب امتحان مورد استفاده قرار گیرند، با این حال آموزش مهارت های خودتنظیمی از اثربخشی بالاتری برخوردار است. نتایج پژوهش بر ضرورت توجه مدیران و برنامه ریزان آموزشی به تقویت مهارت های روان شناختی دانش آموزان در کنار فعالیت های بدنی در محیط مدرسه تاکید دارد.کلمات کلیدی: اضطراب امتحان؛مهارت های خودتنظیمی؛ فعالیت بدنی؛دانش آموزان ابتدایی؛ پایه ششم