مبانی انسان شناختی مدیریت اسلامی با تاکید بر خودکنترلی اخلاقی

مدیریت اسلامی به عنوان یکی از شاخه های علوم انسانی اسلامی، مبتنی بر مبانی انسان شناختی خاصی است که آن را از مکاتب مدیریتی غربی متمایز می سازد. این مقاله با هدف تبیین مبانی انسان شناختی مدیریت اسلامی و تاکید بر خودکنترلی اخلاقی تدوین شده است. پرسش اصلی مقاله این است که «مبانی انسان شناختی مدیریت اسلامی چیست و خودکنترلی اخلاقی چه جایگاهی در آن دارد؟» برای پاسخ به این پرسش، با روش توصیفی تحلیلی، نخست مبانی انسان شناختی شامل حقیقت انسان، کرامت ذاتی، فطرت، عقل، اراده و اختیار، وجدان اخلاقی و تربیت پذیری از دیدگاه اسلام تبیین شده، سپس نقش این مبانی در شکل گیری خودکنترلی اخلاقی تحلیل گردیده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که خودکنترلی اخلاقی در مدیریت اسلامی، ریشه در مبانی انسان شناختی توحیدی دارد و بر اساس عواملی چون نظارت الهی، ایمان به معاد، باور به حضور فرشتگان، نفس لوامه و یاد مرگ شکل می گیرد. فرایند خودکنترلی در اسلام شامل مراحل مشارطه، مراقبه، محاسبه و معاتبه است که می تواند الگویی کارآمد برای نظام کنترل در سازمان های امروزی باشد.

کلیدواژه ها:

مدیریت اسلامی ، مبانی انسان شناختی ، خودکنترلی ، نفس لوامه ، نظارت الهی.