تاثیر آموزش به زبان مادری بر یادگیری (خودکارآمدی) ریاضی با درگیری تحصیلی در دانش آموزان دختر دوزبانه(آذری) پایه پنجم ابتدایی شهر سلماس سال تحصیلی ۱۴۰۵_۱۴۰۴

هدف از این پژوهش، بررسی تاثیر آموزش ریاضی به زبان مادری (آذری) بر خودکارآمدی ریاضی با در نظر گرفتن نقش میانجی درگیری تحصیلی در دانش آموزان دختر دوزبانه پایه پنجم شهر سلماس در سال تحصیلی۱۴۰۵_۱۴۰۴ بود. این مطالعه از نوع کاربردی و با روش نیمه آزمایشی و طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان دختر پایه پنجم مناطق دوزبانه سلماس بود که از میان آن ها، ۷۰ دانش آموز به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش (۳۵ نفر) و کنترل (۳۵ نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش به مدت ۱۲ جلسه، مفاهیم ریاضی را به زبان آذری آموزش دیدند، درحالی که گروه کنترل آموزش معمول به زبان فارسی را دریافت کردند. داده ها با استفاده از پرسشنامه های استاندارد خودکارآمدی ریاضی (MSEQ) و درگیری تحصیلی (SES) جمع آوری شدند. تحلیل داده ها با روش های آمار توصیفی، تحلیل کوواریانس (ANCOVA) و تحلیل مسیر با نرم افزارهای SPSS-۲۶ و AMOS-۲۴ انجام شد. یافته ها نشان داد که آموزش به زبان مادری به طور مستقیم بر افزایش خودکارآمدی ریاضی (۰.۰۰۱>p، ۴۵/۰=β) و درگیری تحصیلی (۰.۰۰۱>p، ۵۲/۰=β) تاثیر مثبت و معناداری دارد. همچنین، درگیری تحصیلی نقش میانجی معناداری در رابطه بین زبان آموزش و خودکارآمدی ریاضی ایفا می کند (۰.۰۰۱>p، ۲۸/۰=β). نتایج بر ضرورت توجه به سیاست های آموزشی حساس به زمینه زبانی و بهره گیری از زبان مادری به عنوان ابزاری برای تسهیل یادگیری، افزایش درگیری و تقویت باورهای مثبت دانش آموزان دوزبانه در درس ریاضی تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

زبان مادری ، خودکارآمدی ریاضی ، درگیری تحصیلی ، دانش آموزان دوزبانه ، آموزش ریاضی ، شهر سلماس.