بازتعریف نقش معلم از «حافظ دانش» به «تسهیلگر یادگیری» در قرن بیست و یکم

هدف این پژوهش بررسی چیستی، چرایی و چگونگی بازتعریف اساسی نقش معلم از جایگاه سنتی به عنوان مرجع انحصاری و حافظ دانش، به سوی ایفای نقش پویا و چندوجهی به عنوان تسهیلگر یادگیری در بستر پیچیده و متحول قرن بیست و یکم است. این تغییر پارادایم نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی انکارناپذیر ناشی از دگرگونی های عمیق در ماهیت دانش، فناوری های اطلاعاتی و نیازهای متنوع نسل جدید یادگیرندگان است. در این جستار، با بهره گیری از منابع معتبر علمی، ابتدا مبانی نظری و تاریخی این گذار مفهومی تبیین می شود و سپس با تحلیل ابعاد مختلف آن، نشان داده می شود که چگونه معلم از پنداره «صاحب منصب کلاس» به «طراح تجارب یادگیری» و «راهبر جریان خلق معنا» بدل می شود. یافته ها موید آن است که تسهیلگر بودن مستلزم برخورداری از مجموعه ای از شایستگی های نوین از جمله سواد رسانه ای، تفکر انتقادی، همدلی شناختی و مهارت طراحی موقعیت های یادگیری اصیل است. نتیجه آنکه گذار به این نقش جدید، ضمن توانمندسازی یادگیرندگان برای زندگی در عصر عدم قطعیت، منجر به تحول در ساختار مدرسه، برنامه درسی و فرایند ارزشیابی می گردد و در نهایت، تصویری نو از حرفه معلمی به مثابه هنری ظریف در هدایت جریان خودراهبری یادگیری ترسیم می کند.

کلیدواژه ها:

واژگان کلیدی: تسهیلگر یادگیری ، نقش معلم ، بازتعریف ، قرن بیست و یکم ، دانش