واکاوی لحن در کتاب فارسی پایه نهم

لحن در ادبیات فارسی عبارت است از نگرش و احساس گوینده یا نویسنده نسبت به محتوای پیام ادبی.در شعر،لحن با تکیه بر عناصری چون قالب شعر،معنی اصلی واژه ها،عبارت های برجسته،ساختمان جمله ها،وزن،هجاهای شعر،تصاویر توصیفی و صور خیال شکل می گیرد.در هر اثر ادبی،یک یا ترکیبی از چند لحن اصلی و تعدادی لحن جزئی یا موضعی وجود دارد که از جهت ارتباطی که بین آفریننده اثر و خواننده آن برقرار می کند،از اهمیت والایی برخوردار است.در پژوهش حاضر،لحن به کار رفته در نظم و نثر کتاب خوانداری پایه نهم براساس روش توصیفی- تحلیلی واکاوی می شود تا مفهوم لحن،عناصر آن و ضرورت به کارگیری این مولفه تاثیر گذار در آثار ادبی هرچه بیشتر روشن و مشخص گردد.سیاست آموزشی کتاب های درسی فارسی در دوره اول متوسطه در بین مهارت های خوانداری،بیشتر بر ویژگی های گفتاری و روایی زبان فارسی مانند لحن، تکیه و خرده مهارت های دیگر استوار است.این رویکرد تازه به محتوای آموزشی،از نقاط قوت کتاب های درسی در حال حاضر است.در طول دوره متوسطه اول،دانش آموزان به تدریج با انواع لحن و نحوه به کارگیری آن ها آشنا می شوند.این رویکرد تازه به کتاب فارسی از اهمیت ویژه ای برخوردار است؛چرا که زمینه درک درست را در روند یاددهی- یادگیری فراهم می سازد.در کتاب های فارسی دوره اول متوسطه،یعنی از پایه هفتم تا نهم،پرداختن به لحن و آشنایی دانش آموزان با آن بصورت تدریجی آغاز می شود و در پایه نهم به اوج خود می رسد.شناخت انواع جمله های پرسشی،عاطفی،امری و خبری نیازمند درک درستی از مفهوم لحن هر یک از این جمله هاست.در درس های دیگر کتاب فارسی در این پایه نیز کمابیش با مقوله لحن بصورت غیرمستقیم سر و کار داریم.

کلیدواژه ها:

کتاب فارسی نهم ، ، نقد و بررسی ، واکاوی ، رویکرد ، ابیات ، لحن ، واژه ، شعر ، لحن