نقش انگیزش درونی دانش آموزان در موفقیت تحصیلی و مشارکت فعال در کلاس درس

این مقاله مروری با هدف تبیین نقش انگیزش درونی در موفقیت تحصیلی و مشارکت فعال دانش آموزان در کلاس درس انجام شده است. بر پایه مرور نظام مند پژوهش های داخلی، یافته ها نشان می دهد انگیزش درونی—که از علاقه ذاتی، حس کنجکاوی و لذت یادگیری سرچشمه می گیرد—یکی از قوی ترین پیش بین کننده های پیشرفت تحصیلی و درگیری عمیق در فرآیند یادگیری است. دانش آموزان دارای انگیزش درونی بالا نه تنها از راهبردهای یادگیری عمیق تر و خودتنظیمی بیشتری استفاده می کنند، بلکه در فعالیت های کلاسی مشارکت شناختی، عاطفی و رفتاری فعال تری نشان می دهند. این مقاله بر پایه نظریه خودتعیین گری استوار است و بر ضرورت ارضای سه نیاز روان شناختی اساسی خودمختاری، شایستگی و ارتباط اجتماعی برای پرورش این نوع انگیزش تاکید می کند. همچنین، عوامل موثر دیگری مانند نقش میانجی خودکارآمدی تحصیلی، تاثیر محیط خانوادگی و فرهنگی، پتانسیل فناوری های آموزشی نوین و پیوند ناگسستنی انگیزش درونی با خلاقیت مورد بررسی قرار گرفته اند. در نهایت، با توجه به چالش های موجود در نظام آموزشی ایران، راهبردهای عملی برای معلمان و برنامه ریزان آموزشی—همچون طراحی تکالیف معنادار، ایجاد فضای امن برای خطا و اصلاح روش های ارزشیابی—برای تقویت انگیزش درونی ارائه شده است. پرورش این سازه کلیدی، سنگ بنای ایجاد نظام آموزشی پویا و تربیت یادگیرندگانی مادام العمر و خودانگیخته است.

کلیدواژه ها:

انگیزش درونی ، موفقیت تحصیلی ، مشارکت کلاسی ، خودتعیین گری