تحلیل نظام مالی و بودجه ریزی مبتنی بر عملکرد در سازمان های آتش نشانی شهری

در دهه های اخیر مدیریت موثر منابع مالی و کاربست نظام های بودجه ریزی نوین یکی از محوری ترین چالش های سازمان های خدمات عمومی از جمله سازمان های آتش نشانی شهری شده است. هدف این مقاله تحلیل ساختار نظام مالی و امکان سنجی پیاده سازی بودجه ریزی مبتنی بر عملکرد (Performance-Based Budgeting PBB) در سازمان های آتش نشانی شهری است. پژوهش حاضر در چارچوب تحلیل نظری تطبیقی و با کاربرد روش های کیفی و کمی انجام می شود. ابتدا ادبیات موضوع در حوزه بودجه ریزی عملکرد، مدیریت مالی شهرداری ها و ویژگی های سازمان های آتش نشانی بررسی شد؛ سپس شاخص های کلیدی عملکرد مالی و عملیاتی استخراج و چارچوب ارزیابی طراحی گردید. نمونه پژوهش شامل چند سازمان آتش نشانی شهری با سطوح متفاوت از نظر منابع و ساختار سازمانی است. نتایج نشان می دهد پیاده سازی نظام بودجه ریزی مبتنی بر عملکرد می تواند به معنی به دارسازی تخصیص منابع، افزایش شفافیت، ارتقای پاسخگویی و بهبود اثربخشی عملیات منجر شود؛ اما موانعی مانند داده های ناکافی از عملیات، ضعف سامانه های اطلاعاتی، مقاومت فرهنگی در برابر تغییر و عدم تطابق شاخص های عملکرد با وظایف عملیاتی وجود دارد. مقاله ضمن ارائه مدل مفهومی و شاخص های پیشنهادی برای ارزیابی عملکرد مالی آتش نشانی، مجموعه ای از راهکارهای سیاستی و عملیاتی برای تسهیل پیاده سازی PBB را توصیه می کند. این یافته ها می توانند به مدیران شهری و طراحان سیاست در بهینه سازی تخصیص بودجه و ارتقای تاب آوری خدمات اضطراری کمک کنند.

کلیدواژه ها:

بودجه ریزی مبتنی بر عملکرد ، نظام مالی ، سازمان آتش نشانی شهری ، شاخص های عملکرد ، شفافیت مالی