تحلیل اپیدمیولوژیک تصادفات رانندگی در استان مازندران قبل، حین و بعد از پاندمی کووید-۱۹ .

همه گیری کووید–۱۹ با ایجاد تغییرات بنیادین در الگوی تردد و رفتار رانندگی، بر ساختار تصادفات جاده ای تاثیرگذار بوده است. هدف این پژوهش، تحلیل اپیدمیولوژیک تصادفات رانندگی و بررسی تغییرات زمانی، مکانی و رفتاری رانندگان در استان مازندران طی دوره های پیش، حین و پس از پاندمی کووید–۱۹ است. پژوهش حاضر از نوع توصیفی–تحلیلی بوده و داده های آن شامل کلیه تصادفات ثبت شده پلیس راهور استان مازندران در سال های مورد مطالعه(۱۳۹۷–۱۴۰۲) است. در این تحقیق، پس از پالایش داده ها، متغیرهای مکانی، زمانی و علی طبقه بندی شدند و تحلیل ها با استفاده از آمار توصیفی، آزمون کای دو و مدل رگرسیون پواسون به منظور بررسی عوامل موثر بر شدت پیامدهای تصادفات انجام گرفت. همچنین به منظور شناسایی الگوهای مکانی، از تحلیل فضایی و ترسیم نقشه های تراکم تصادفات استفاده شد. نوآوری پژوهش حاضر در انجام تحلیل تطبیقی تصادفات در سه بازه زمانی پیش، حین و پساکرونا و بررسی تغییرات رفتاری رانندگان در شرایط بحران اجتماعی نهفته است. نتایج پژوهش نشان داد که در دوران همه گیری، با وجود کاهش حجم تردد، سهم تصادفات پرخطر به ویژه واژگونی و سرعت غیرمجاز افزایش یافته و الگوی زمانی وقوع تصادفات به سمت ساعات کم تردد جابه جا شده است. همچنین پس از فروکش کردن محدودیت ها، بخشی از این الگوهای پرخطر پایدار باقی مانده است. یافته ها بیانگر آن است که عوامل انسانی، زمان وقوع و نوع برخورد نقش تعیین کننده ای در شدت پیامدهای تصادفات داشته و می توان از نتایج این پژوهش در سیاست گذاری ایمنی ترافیک و مدیریت حمل ونقل در شرایط بحرانی مشابه استفاده کرد.

کلیدواژه ها:

تصادفات رانندگی ، کووید&ndash ، ۱۹ ، تحلیل اپیدمیولوژیک ، رگرسیون پواسون ، ایمنی حمل ونقل