بررسی کیفی مولفه های موثر برنظارت والدین در مدیریت شکاف نسلی بر نوجوانان خود

این مطالعه با هدف شناسایی موانع و تسهیل گرهای موثر بر نظارت والدین در مدیریت شکاف نسلی با نوجوانان در شهر تهران انجام شد. با بهره گیری از چارچوب نظری بوم شناختی برونفنبرنر و روش تحلیل مضمون، داده های حاصل از مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۲ والد دارای فرزندان نوجوان با مشکلات روانی و رفتاری تحلیل گردید. درمجموع، ۵ مضمون اصلی، ۱۲ مضمون فرعی و ۳۴ مضمون پایه در چهار سطح کلان سیستم، برون سیستم، میکروسیستم، ریزسیستم و فردی شناسایی شد. یافته ها نشان داد که نظارت والدین به شدت تحت تاثیر تغییرات در سبک زندگی مدرن، ازجمله تحولات فناورانه، تضعیف تعاملات سنتی خانواده و افزایش فشارهای اقتصادی و روانی قرار دارد. موانع موجود شامل ساختارهای فرهنگی و اقتصادی محدودکننده، ضعف نهادهای آموزشی و حمایتی، تعارضات خانوادگی و شکاف های ارزشی بین نسلی و مشکلات روان شناختی والدین بودند. در مقابل، عواملی چون حمایت اجتماعی، آموزش مهارت محور، گفت وگوی بین نسلی و سازگاری با سبک های جدید زندگی به عنوان تسهیل گرهای موثر در تمام سطوح نمایان شدند. یافته ها تاکید می کنند که نظارت والدین بر نوجوانان پدیده ای چندلایه و پیچیده است که در بستر تحولات سریع سبک زندگی معاصر و تعامل متقابل بین عوامل ساختاری و فردی شکل می گیرد. بر این اساس، طراحی مداخلات اثربخش نیازمند رویکردی نظام مند، فرهنگی پاسخ گو و چندسطحی است که بتواند به تقویت ارتباط میان والدین و نوجوانان و کاهش شکاف های نسلی در جامعه ای با سبک زندگی در حال تغییر کمک کند.

کلیدواژه ها:

نظارت والدین ، شکاف نسلی ، فرزندپروری ، نوجوانان ، مدل بوم شناختی