نقش تعامل مدرسه با خانواده و جامعه در تقویت فرآیند جامعه پذیری دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش تعامل مدرسه با خانواده و جامعه در تقویت فرآیند جامعه پذیری دانش آموزان انجام شده است. جامعه پذیری به عنوان فرآیندی حیاتی که طی آن فرد هنجارها، ارزش ها، باورها و رفتارهای مورد قبول جامعه را درونی می کند، عمدتا در بستر سه نهاد کلیدی خانواده، مدرسه و جامعه شکل می گیرد. پرسش اساسی این است که چگونه تعامل و هماهنگی میان این سه نهاد می تواند به جامعه پذیری موثرتر دانش آموزان منجر شود. این مطالعه با استفاده از روش پژوهش توصیفی‑همبستگی و با مشارکت ۳۸۰ نفر از دانش آموزان مقطع متوسطه اول شهر یاسوج، ۱۵۰ نفر از والدین و ۱۰۰ نفر از معلمان و مربیان پرورشی این شهر انجام شده است. داده ها با استفاده از پرسشنامه های استاندارد تعامل مدرسه‑خانواده، تعامل مدرسه‑جامعه و جامعه پذیری دانش آموزان جمع آوری و با روش های آماری همبستگی پیرسون، رگرسیون چندگانه و تحلیل واریانس تحلیل شدند. یافته های پژوهش در قالب سه جدول شامل وضعیت متغیرهای اصلی، همبستگی میان متغیرها و نتایج تحلیل رگرسیون ارائه شده است. نتایج نشان می دهد که بین تعامل مدرسه با خانواده (با مولفه های ارتباط دوسویه، مشارکت والدین در تصمیم گیری ها و هماهنگی در رویکردهای تربیتی) و تعامل مدرسه با جامعه (با مولفه های بهره گیری از ظرفیت های محلی، مشارکت در فعالیت های اجتماعی‑فرهنگی و پیوند با نهادهای اجتماعی) با ابعاد مختلف جامعه پذیری (پایبندی به هنجارها، مسئولیت پذیری اجتماعی، مهارت های تعاملی و هویت جمعی) رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. همچنین تحلیل رگرسیون نشان داد که این متغیرها می توانند ۵۴ درصد از واریانس جامعه پذیری دانش آموزان را پیش بینی کنند. بحث مقاله بر ضرورت ایجاد شبکه های هماهنگ تربیتی میان خانه، مدرسه و جامعه و تدوین برنامه های عملیاتی برای تقویت این تعاملات تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

تعامل مدرسه و خانواده ، تعامل مدرسه و جامعه ، جامعه پذیری ، مشارکت والدین ، سرمایه