نقش فناوری های نوین آموزشی در توسعه مهارت حل مسئله در دانش آموزان

مهارت حل مسئله (Problem-Solving Skill) به عنوان یکی از حیاتی ترین مهارت های قرن بیست و یکم، نقشی محوری در موفقیت فردی و سازمانی ایفا می کند. این مهارت فراتر از دانش تخصصی است و شامل فرآیندهای شناختی پیچیده ای مانند تعریف مسئله، تحلیل داده ها، ایجاد راهکارهای خلاقانه و ارزیابی نتایج می شود . در دنیای امروز که با پیچیدگی های فزاینده و تغییرات سریع فناورانه مواجه هستیم، روش های سنتی آموزش اغلب در پرورش موثر این مهارت ناکام می مانند. در این میان، فناوری های نوین آموزشی (Emerging Educational Technologies) با قابلیت های منحصر به فرد خود، پتانسیل عظیمی برای ایجاد محیط های یادگیری غنی، پویا و مسئله محور دارند. هدف این پژوهش که به روش کتابخانه ای و تحلیلی انجام شده است، بررسی عمیق و جامع نقش این فناوری ها در تسهیل و ارتقاء فرآیند یادگیری و توسعه مهارت حل مسئله در دانش آموزان و دانشجویان است. این مقاله ابتدا به تشریح مبانی نظری حل مسئله و نظریه های یادگیری مرتبط با آن می پردازد. سپس، انواع فناوری های نوین آموزشی شامل یادگیری الکترونیکی (e-Learning)، بازی های آموزشی (Educational Games)، محیط های شبیه سازی (Simulations)، واقعیت افزوده/مجازی (AR/VR) و هوش مصنوعی (AI) مورد بررسی قرار گرفته و نقش خاص هر یک در مراحل مختلف حل مسئله تحلیل می شود. نتایج نشان می دهد که فناوری ها با فراهم آوردن دسترسی به منابع نامحدود، امکان تمرین در محیط های ایمن و بازخورد فوری، می توانند به طور چشمگیری فرآیند یادگیری مسئله محور را تقویت کنند. با این حال، چالش هایی نظیر شکاف دیجیتال، نیاز به آموزش معلمان و طراحی آموزشی مناسب همچنان باقی است. این مقاله با ارائه راهکارهای عملی، نقش حیاتی معلم به عنوان تسهیل گر در این اکوسیستم فناورانه را برجسته ساخته و پیشنهادهایی برای تحقیقات آتی در این حوزه ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

حل مسئله ، فناوری های نوین آموزشی ، یادگیری الکترونیکی ، هوش مصنوعی ، شبیه سازی ، آموزش مبتنی بر مسئله.