راهکارهای افزایش بهره وری آموزشی برای دانش آموزان با نیازهای ویژه: از آموزش مبتنی بر نقاط قوت تا فناوری های هوشمند

بهره وری آموزشی برای دانش آموزان با نیازهای ویژه (SEN) صرفا به معنای افزایش نمرات نیست، بلکه شامل بهینه سازی فرآیند یادگیری، کاهش هزینه�های تلاش و خطا، و دستیابی به بالاترین بازده تحصیلی و اجتماعی با کمترین مداخله درمانی است. پژوهش های دهه کنونی نشان می دهد بسیاری از نظام های آموزشی علی رغم تخصیص بودجه، همچنان با شکاف بهره وری مواجه اند. روش: این مقاله با مرور نظام مند منابع ۲۰۲۰-۲۰۲۵ و فراترکیب یافته های ۱۰ مطالعه بین المللی، راهکارهای ارتقای بهره وری را در پنج خوشه اصلی طبقه بندی کرده است. یافته ها: ۱) راهبردهای آموزشی شامل طراحی جهانی برای یادگیری (UDL)، داربست سازی و آموزش صریح؛ ۲) فناوری های کمکی و تحول آفرین شامل سیستم مدیریت یادگیری (LMS) و هوش مصنوعی؛ ۳) رویکردهای توانمندساز مانند یادگیری مبتنی بر پروژه و فراشناخت؛ ۴) عوامل انسانی و زمینه ای شامل ذهنیت معلم، خودپنداره دانش آموز و همکاری بین حرفه ای؛ ۵) راهبردهای افتراقی ویژه دانش آموزان دوبعدی (۲e) و ناتوانی های شناختی. نتیجه گیری: بهره وری آموزشی زمانی محقق می شود که مداخلات از الگوی «ترمیم کمبود» به «پرورش استعداد» تغییر جهت دهند و فناوری نه به عنوان ابزار جانبی، بلکه به عنوان زیرساخت اصلی یادگیری در کنار توانمندسازی معلم به کار گرفته شود.

کلیدواژه ها:

بهره وری آموزشی ، دانش آموزان با نیازهای ویژه ، طراحی جهانی برای یادگیری ، رویکرد مبتنی بر نقاط قوت ، آموزش فراگیر ، فناوری های کمکی.