جایگاه برنامه های پرورشی مدرسه محور در تقویت هویت فردی و اجتماعی دانش آموزان

هویت به عنوان یکی از ابعاد مهم شخصیت، به ویژه در دوره دانش آموزی، نقشی کلیدی در شکل گیری نگرش ها، رفتارها و جایگاه اجتماعی افراد ایفا می کند. مدرسه، به عنوان یکی از مهم ترین نهادهای اجتماعی و تربیتی، نقشی اساسی در فرایند هویت یابی دانش آموزان دارد و از طریق برنامه های پرورشی مدرسه محور می تواند زمینه رشد هویت فردی و اجتماعی آنان را فراهم کند. این مقاله با رویکردی تحلیلی–مروری، به بررسی جایگاه برنامه های پرورشی مدرسه محور در تقویت هویت پرداخته است و با تحلیل نظریه ها، اسناد و پژوهش های مرتبط، نقش این برنامه ها در رشد ابعاد مختلف شخصیت دانش آموزان را تبیین می کند. یافته های تحلیلی نشان می دهد که برنامه های پرورشی مدرسه محور، با ایجاد فرصت هایی برای تجربه، مشارکت و تعامل، بستری برای تقویت مهارت های اجتماعی، افزایش عزت نفس، کشف استعدادها و تقویت هویت فرهنگی و اجتماعی دانش آموزان فراهم می کنند. با این حال، چالش هایی نظیر نگاه حاشیه ای به امور پرورشی، کمبود نیروی متخصص، محدودیت منابع و اجرای غیرهدفمند برنامه ها، مانع از تحقق کامل ظرفیت های تربیتی این برنامه ها می شوند. در این مقاله، راهکارهایی همچون نهادینه سازی جایگاه تربیت در سیاست های مدرسه، توانمندسازی مربیان، طراحی برنامه های مبتنی بر نیاز دانش آموزان و افزایش مشارکت آنان در فرایند برنامه ریزی و اجرا، به عنوان رویکردهای عملیاتی برای رفع این چالش ها ارائه شده است. تاکید بر برنامه های پرورشی هدفمند و کارآمد، می تواند مدارس را به محیط هایی هویت ساز و تربیتی تبدیل کرده و به تربیت نسل هایی آگاه، مسئولیت پذیر و توانمند کمک کند.

کلیدواژه ها:

برنامه های پرورشی ، مدرسه محور ، هویت فردی ، هویت اجتماعی ، تربیت