تاثیر فعالیت های گروهی در یادگیری مفاهیم علمی

یادگیری مفاهیم علمی از جمله چالش های اساسی نظام های آموزشی در سراسر جهان محسوب می شود. در دهه های اخیر، رویکردهای سنتی تدریس که بر انتقال یک طرفه دانش از معلم به دانش آموز تاکید داشتند، جای خود را به روش های فعال و مشارکتی داده اند. فعالیت های گروهی به عنوان یکی از موثرترین استراتژی های یادگیری فعال، نقش بسزایی در تعمیق درک مفاهیم علمی ایفا می کنند. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر فعالیت های گروهی بر یادگیری مفاهیم علمی انجام شده است. مطالعات متعدد نشان می دهند که یادگیری مشارکتی و گروهی موجب افزایش انگیزش، تقویت مهارت های تفکر انتقادی، بهبود مهارت های ارتباطی و اجتماعی، و در نهایت درک عمیق تر مفاهیم علمی می شود. در محیط های یادگیری گروهی، دانش آموزان فرصت می یابند تا از طریق گفتگو، بحث و تبادل نظر با همسالان خود، دانش را بازسازی کرده و مفاهیم پیچیده را بهتر درک کنند. این پژوهش با استفاده از روش شبه آزمایشی و گردآوری داده ها از طریق آزمون های پیشرفت تحصیلی، پرسشنامه های نگرش سنجی و مشاهدات کلاسی، به بررسی این موضوع پرداخته است. جامعه آماری پژوهش را دانش آموزان پایه هشتم مدارس شهر تهران تشکیل داده اند که از بین آن ها ۱۲۰ نفر به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. گروه آزمایش با استفاده از فعالیت های گروهی ساختاریافته و گروه کنترل با روش سنتی آموزش دیدند. یافته های پژوهش حاکی از تفاوت معنادار بین عملکرد تحصیلی دو گروه بود. دانش آموزانی که در فعالیت های گروهی شرکت کرده بودند، نمرات بالاتری در آزمون های مفهومی کسب کردند و نگرش مثبت تری نسبت به علوم داشتند. همچنین، مهارت های حل مسئله و تفکر خلاق آن ها نیز به طور قابل توجهی بهبود یافته بود. تحلیل کیفی داده ها نشان داد که تعامل اجتماعی در گروه های یادگیری، محیطی امن برای آزمون ایده ها و اشتباه کردن فراهم می آورد که این امر موجب کاهش اضطراب و افزایش اعتماد به نفس دانش آموزان می شود. نتایج این پژوهش نشان می دهد که ادغام منظم و هدفمند فعالیت های گروهی در برنامه درسی علوم می تواند به عنوان یک استراتژی موثر برای بهبود یادگیری مفاهیم علمی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

فعالیت های گروهی ، یادگیری مشارکتی ، مفاهیم علمی ، یادگیری فعال ، تعامل اجتماعی ، پیشرفت تحصیلی ، مهارت های تفکر انتقادی