بررسی روانشناختی علل گرایش دانش آموزان به خشونت و راهکارهای مداخله ای آموزشی

خشونت در مدارس به عنوان یک معضل پیچیده و چندوجهی، امنیت روانی و فیزیکی دانش آموزان را تهدید کرده و مانعی جدی در مسیر تحصیل و تربیت شهروندانی مسئولیت پذیر است. این مقاله با هدف بررسی ریشه های روانشناختی گرایش دانش آموزان به خشونت و ارائه راهکارهای مداخله ای آموزشی برای کاهش و پیشگیری از این پدیده انجام شده است. این مطالعه به شیوه «مروری-کتابخانه ای» و با رویکرد توصیفی-تحلیلی انجام شده است. نتایج بررسی ها نشان داد که عوامل روانشناختی نظیر ناتوانی در تنظیم هیجانات و مدیریت خشم، بحران هویت و تلاش برای کسب جایگاه در گروه همسالان، و همچنین الگوهای تربیتی خانواده مبتنی بر خشونت یا سهل گیری افراطی، از مهم ترین عوامل بروز رفتارهای پرخاشگرانه هستند. همچنین، اقلیم مدرسه و سبک مدیریت معلمان و تاثیرات منفی رسانه ها در تشدید یا تعدیل این رفتارها نقش اساسی دارند. در این میان، فقدان مهارت های کلامی و رویکردی تقابلی برای حل تعارضات، دانش آموزان را به سمت استفاده از زور سوق می دهد. بنابراین، رویکردهای صرفا تنبیهی کارآمد نبوده و جای خود را به مداخلات آموزشی و تربیتی داده اند. موثرترین راهکارها شامل آموزش مهارت های زندگی و هوش هیجانی، ایجاد سازوکارهای میانجی گری همسالان و شوراهای حل اختلاف در مدارس، و تقویت همکاری میان خانه و مدرسه برای ترویج فرهنگ گفت وگو و سازش است. این مداخلات با تکیه بر اصول قانون مداری و احترام متقابل، می توانند محیط آموزشی را به فضایی امن برای پرورش نسل آینده تبدیل کنند.

کلیدواژه ها:

خشونت دانش آموزی ، روانشناسی تربیتی ، مداخلات آموزشی ، مهارت های زندگی ، صلح و سازش ، شوراهای حل اختلاف