نقش آموزش محیط زیستی در پرورش آگاهی زیست محیطی دانش آموزان ابتدایی

با گسترش بحران های زیست محیطی در قرن بیست و یکم و لزوم حرکت به سمت توسعه پایدار، آموزش محیط زیستی به عنوان یکی از کلیدی ترین راهکارها برای اصلاح نگرش و رفتار انسان ها مطرح شده است. مقطع تحصیلی ابتدایی به دلیل حساسیت ویژه در شکل گیری شخصیت و عادات پایدار کودکان، اهمیت دوچندانی دارد. هدف اصلی این مقاله، بررسی و تبیین نقش آموزش محیط زیستی در پرورش آگاهی و مسئولیت پذیری زیست محیطی دانش آموزان ابتدایی است. این مطالعه با استفاده از روش «مروری-کتابخانه ای» و با رویکرد توصیفی-تحلیلی انجام شده است. نتایج بررسی ها نشان می دهد که آموزش محیط زیستی در سنین کودکی نقشی بنیادین در تغییر نگرش ها از انسان محوری به زیست محوری ایفا می کند. یافته ها بیانگر آن است که روش های فعال، تجربی و یادگیری در طبیعت، در مقایسه با روش های سنتی و سخنرانی محور، تاثیرگذاری بسیار بالاتری در درک مفاهیم و تثبیت رفتارهای حفاظتی دارند. همچنین، پژوهش حاکی از آن است که آموزش های مبتنی بر احساس و همدلی، عشق به طبیعت را در کودکان نهادینه می کند. علاوه بر این، تعامل مثبت میان مدرسه و خانواده و پدیده انتقال معکوس دانش (تاثیر کودکان بر والدین)، به عنوان عوامل کلیدی در تداوم و کارآمدی آموزش های محیط زیستی شناسایی شده اند. در واقع آموزش محیط زیستی در مقطع ابتدایی تنها یک انتقال دانش نیست، بلکه فرآیندی برای تربیت شهروندانی مسئولیت پذیر و آگاه است. برای دستیابی به این هدف، ضروری است که نظام آموزشی با بازنگری در روش های تدریس و تاکید بر یادگیری تجربی، و همچنین ایجاد هماهنگی میان مدرسه، خانواده و رسانه ها، بستری را فراهم آورد که در آن آگاهی زیست محیطی دانش آموزان به رفتارهای عملی و پایدار در زندگی روزمره تبدیل شود.

کلیدواژه ها:

آموزش محیط زیستی ، آگاهی زیست محیطی ، دانش آموزان ابتدایی ، روش های فعال یادگیری ، توسعه پایدار.