کلاس درس به عنوان آزمایشگاه خلاقیت: بازطراحی پارادایم های آموزشی برای پرورش تفکر واگرا و حل مسئله در قرن بیست و یکم

در عصر حاضر که با تغییرات شتابان و پیچیدگی های روزافزون همراه است، نظام های آموزشی سنتی مبتنی بر انتقال دانش و حافظه محوری، کارآمدی خود را از دست داده اند. پژوهش حاضر با هدف تبیین مفهوم “کلاس درس به عنوان آزمایشگاه خلاقیت” به بررسی راهکارها و استراتژی هایی می پردازد که فضای آموزشی را به محیطی برای آزمون، خطا، کشف و نوآوری تبدیل می کنند. این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی و با مرور منابع کتابخانه ای و نظریات جدید یادگیری، استدلال می کند که خلاقیت نه یک استعداد ذاتی صرف، بلکه مهارتی قابل کشت و پرورش است که نیازمند بستری مناسب یا همان “آزمایشگاه” است. یافته های پژوهش نشان می دهد که تغییر نقش معلم از “دانای کل” به “تسهیل گر”، تغییر فضای فیزیکی کلاس به محیطی منعطف، استفاده از روش های تدریس فعال مانند یادگیری پروژه محور و طراحی تفکر، و جایگزینی ارزشیابی فرآیندی به جای نتیجه محور، از ارکان اصلی تبدیل کلاس به آزمایشگاه خلاقیت هستند. در این پارادایم، دانش آموزان پژوهشگرانی فعال تلقی می شوند که فرضیه سازی کرده و راه حل های نوآورانه برای مسائل واقعی خلق می کنند. نتایج حاکی از آن است که چنین رویکردی نه تنها مهارت های شناختی سطح بالا را تقویت می کند، بلکه انگیزه درونی، تاب آوری در برابر شکست و مهارت های اجتماعی را نیز در فراگیران ارتقا می بخشد.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: خلاقیت آموزشی ، کلاس درس آزمایشگاهی ، تفکر واگرا ، یادگیری اکتشافی ، نوآوری در تدریس ، ساختن گرایی.